Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Besin Hijyeni ve Teknolojisi (Dr), Türkiye
Tez Danışmanı: Emrullah Sağun
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu çalışmada, canlı E. coli O157:H7
hücrelerinin konvansiyonel kültür yöntemi ve qPCR tekniği ile belirlenmesi ve
karşılaştırılması amaçlandı. Bunun için PBS ve süt ortamlarında canlı E.
coli O157:H7 süspansiyonlarına 55°C’de 10, 20 ve 30 dk. süreyle ısıl işlem
uygulandı. PBS ve süt ortamlarındaki canlı hücre sayıları konvansiyonel kültür
yöntemiyle elde edilen sonuçlar ile direkt qPCR, EMA+qPCR ve PMA+qPCR
yöntemlerinden elde edilen sonuçlar ayrı ayrı karşılaştırıldı. Hazırlanan test
süspansiyonunun kültürel sayım sonucu ile direkt qPCR sayım sonucu arasındaki
fark istatistiki açıdan önemsiz (p<0.05) bulundu. Tüm uygulamalarda farklı
sürelerde yapılan ısıl işlem sonrası kültürel sayım ile direk qPCR sayımları
arasındaki fark önemli (p<0.05) bulundu. Farklı konsantrasyonlarda EMA ve
PMA uygulanan örneklerde kültür ve qPCR sayımlarının ortalama değerleri arasındaki
fark önemsiz bulunurken kültür sayımına en yakın EMA konsantrasyonunun 7 µg/ml,
PMA konsantrasyonunun ise 30 µM/ml olduğu belirlendi. PBS ve süt ortamlarında
farklı konsantrasyonlarda EMA ve PMA uygulamaları sonrası yapılan qPCR sayımlarında
elde edilen değerler, kültürel sayımlarda elde edilen değerlerle karşılaştırıldığında
aralarındaki fark istatistiksel olarak önemli olmamakla birlikte qPCR sayımları
daha yüksek çıktı. Isıl işlem sonrası PBS ortamındaki canlı E coli O157:H7
sayısı, süt ortamındaki uygulama ile karşılaştırıldığında daha düşük bulundu.
Sonuç olarak bu çalışmada EMA ve PMA uygulamaları sonrası elde edilen qPCR
sonuçlarının kültür yöntemi ile elde edilen sonuçlara direkt qPCR’dan daha yakın
olduğu tespit edildi. Konvansiyonel kültür yöntemleri ile tespit edilemeyen
canlı fakat kültüre edilemeyen hücrelerin (VBNC) tespiti ve miktar tayini bakımından
EMA + qPCR veya PMA + qPCR gibi yeni tekniklerin uygulanmasının önemli olduğu,
halk sağlığı açısından önemli risk oluşturan E coli O157:H7’nin EMA +
qPCR veya PMA + qPCR teknikleri ile kantitatif analizlerinde daha güvenilir
sonuçların alınması ve optimizasyonu için yeni alternatif kimyasalların geliştirilmesi
ve ileri düzey çalışmaların devam etmesi gerektiği kanaatine varıldı.