SPORTİF YETENEK GELİŞTİRME ORTAMI ÖLÇEĞİ TÜRKÇE GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Seydi Ahmet Ağaoğlu

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Amaç: Bu araştırmanın amacı orijinal adı “Talent Development Environment Questionnaire for Sport” olan ölçeğin Türkçe’ye uyarlanarak geçerlik ve güvenirlik çalışmasını yapmaktır.

Materyal ve Metot: Bu çalışma genel tarama yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Güvenirliği sınamak için test tekrar test yöntemi kullanılmıştır. Ölçeğin güvenirliği Cronbach Alfa katsayısı, madde korelasyon analizi ve madde fark analizi ile ölçülmüş, birleşik güvenirlik (CR) ölçümleriyle desteklenmiştir. Geçerlik için ise açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri yapılmış, ayrıca yakınsak geçerlik (AVE) değerlerine bakılmıştır. Analizler sonucunda elde edilen Türkçe ölçeğin normallik dağılımını sınamak için basıklık, çarpıklık değerleri hesaplanmış, alt boyutlar arasındaki ilişkiyi test etmek için Pearson korelasyon analizi yapılmıştır. Çalışma beş farklı şehirde yürütülmüştür. Bununla birlikte birçok farklı branş çalışmaya dahil edilmiştir.

Bulgular: Ölçeğin ilk uygulamasına ait güvenirlik katsayısı α=.721, tekrar test ise α=.702 olarak bulunmuştur. CR değerleri 0.79-0.89 arasında bulunmuştur. Madde kolerasyon analizinde tüm maddeler arasında anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Madde fark analiz sonuçlarına göre ölçek maddeleri arasında anlamlı ilişki tespit edilememiştir. Açıklayıcı faktör analizi neticesinde ölçeğin beş alt boyuttan oluştuğu ve yeterli faktör yükü taşıdığı görülmüştür. AVE değerleri 0.49–0.67 arasında bulunmuştur. Doğrulayıcı faktör analizine göre BKH alt boyutuna ait üç maddenin düşük standart faktör yükü taşıdığı görülmüştür. BKH faktörüne ait üç madde ölçekten çıkarılmıştır. 22 maddeli ve beş alt boyutlu yeni ölçek formunun doğrulayıcı faktör analizi sonuçlarına göre uyum indeksleri x²/sd 1.72, RMSEA 0.035, GFI 0.95, NFI 0.92, CFI 0.96, RMR 0.03 olarak bulunmuştur.

Sonuç: İlk ölçek uygulaması ve tekrar test uygulaması güvenirlik analizi sonuçları ölçeğin güvenilir olduğunu, madde fark analizi ve madde kolerasyon analizi ölçeğin zamana göre değişmez ve tutarlı olduğunu göstermektedir. Türkçe uyarlaması yapılan ölçeğin orijinal faktör yapısını koruduğu ancak BKH faktörüne ait üç maddenin yeterli faktör yükünü taşımadığı görülmüş ve ölçekten çıkarılmıştır. Elde edilen 22 maddelik ve 5 alt boyutlu ölçek uyarlanmış ve Türkçe kullanıma uygun bulunmuştur.