İSLAM MEDENİYETİNDE BİR ÜNİVERSİTE TEŞEKKÜLÜ OLARAK NİZAMİYE MEDRESELERİ


Creative Commons License

Dündar M.

Dünyada ve Türkiye de Üniversite, Prof. Dr. Necmettin Tozlu Prof. Dr. Vefa Taşdelen Doç. Dr. Mehmet Önal, Editör, Bayburt Üniversitesi, Ankara, ss.47-81, 2016

  • Basım Tarihi: 2016
  • Yayınevi: Bayburt Üniversitesi
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Sayfa Sayıları: ss.47-81
  • Editörler: Prof. Dr. Necmettin Tozlu Prof. Dr. Vefa Taşdelen Doç. Dr. Mehmet Önal, Editör

Özet

        Nizâmiye medreseleri, İslam eğitim tarihi açısından yükseköğretim düzeyinde kurumsallaşmanın yanında dini, siyasi ve sosyal anlamda birçok faaliyetlerin gerçekleştirilmesinde öncü rol oynamıştır. Özellikle çok sayıda devlet ve ilim adamını yetiştirdiği gibi birçok eğitim kurumuna da öncülük etmiştir.

        Bu medreselerin kuruluş gerekçelerinin, düşünce sisteminin, amaçlarının ve etkilediği toplumların bilinmesi, geçmişi iyi okuyup günümüze ışık tutması bakımından İslam eğitim tarihi açısından önem arz etmektedir.

        Bu çalışmada, Nizâmiye medreselerinin kuruluş süreci ile gerekçesi ve yayıldığı yerler, gelir kaynakları, idaresi, müderrisleri ve müderrislerin atanma biçimi, yükseköğretim düzeyinde eğitim ve öğretim faaliyetleri yürütülürken tabi olduğu eğitim müfredatı ve ders programı, öğretim metodu, eğitim ve öğretim faaliyetleri ile ilmi ve dini açıdan tesiri üzerinde durulmaktadır.

        Anahtar Kelimeler: Medrese, Nizâmiye Medreseleri, Yükseköğretim, Eğitim ve Öğretim Faaliyetleri.     

Nizamiyyah madrasahs, besides institutionalization of higher education, has played a leading role in the implementation of many activities in religious, social and political sense in terms of the history of Islamic education. They have especially pioneered many educational institutions besides educating many statesmen and scientists.

       Knowing the communities they affect, the grounds of the establishment, the system of thought and the purpose of these madrasahs is of importance to understand the past and brighten today in terms of the history of Islamic education.

       In this study, it is emphasized on the founding process and  grounding of the Nizamiyyah madrasahs, the places they spread, their income resources, their administration, lecturers and appointment form of the lecturers, education curricula that they are subject to during the execution of the education and training activities at higher education level and their curriculum, teaching methods, education and training activities, their effect in  scientific and religious perspective.

        Keywords: Madrasah, Nizamiyyah Madrasahs, Higher Education, Education and Training Activities.