V. Dönem Erzurum milletvekilleri ve meclis faaliyetleri (1935-1939)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TARİH ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ERHAN DAŞHAN
Danışman: Mehmet Pınar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Demokratik sistem, kurumlar ve kurallar sistemidir. Parlamentolar, siyasal sistemin ortak noktası, demokrasinin ölçütü, olmazsa olmazıdır. Halkın özgür oylarıyla oluşan parlamentoda ülkenin her yöresinden, toplumun her kesiminden insanlar bulunur. Parlamento ayrıca farklı kültürlerin, farklı yaşam biçimlerinin, farklı düşünsel eğilimlerin sergilendiği bir yerdir. Ülkeye ve ulusa ait tüm sorunlar en geniş olarak burada tartışılır ve çözümler burada üretilir. Türk toplumu, demokrasi ile 1877'de tanışmıştır. Ne yazık ki bu kurum sürekli kullanılmamış, kısa süre sonra kapatılmıştır. Mustafa Kemal'in özverili çabasıyla 23 Nisan 1920'de açılan Türkiye Büyük Millet Meclisi Türk demokrasisinin odak noktası olma özelliğini günümüze kadar sürdürmüştür. Tüm değişim ve gelişmeler TBMM'nin onayıyla gerçekleştirilmiştir. Türkiye Tarihinde, parlamentoların çalışma süreleri dikkate alındığında her dönemin ayrı ayrı özelliklerinin olduğu görülür. • Bizim incelediğimiz TBMM'nin V. Döneminin de kendine özgü bazı özellikleri vardır. • Mustafa Kemal Atatürk'ün, üyelerin çoğunu belirlediği son meclistir. • Türk demokrasisinin çok önemli bir yerini oluşturan kadınların da ilk kez parlamentoda yer aldığı bir meclistir. Müslüman olmayan unsurların yer almaya başladığı bir dönemdir. 1 Mart 1935 ile 27 Ocak 1939 tarihleri arasında çalışan TBMM'nin V. Döneminde 444 kişi milletvekili olarak görev yapmıştır. Bu milletvelillerin 150'si TBMM'ye ilk kez girmiş, 294'ü ise çeşitli dönemlerde uzun veya kısa süreli olarak görev yapmışlardır. Seçilen bu milletvekillerinin içinde 48'inin Osmanlı Parlamentosunda da görev yaptığı görülmektedir. İlk milletvekili olanlardan 18'inin de bayan olması önemli bir noktadır. Bu çalışmamda demokrasi tarihinin sınırları içerisinde kalarak, bu dönemde seçilen 12 Erzurum Milletvekili'nin özgeçmişini inceledim. Burada Ayrıca, V. Dönem öncesinde milletvekilliği görevinde bulunanların özgeçmişleri için ilgili döneme gönderme yapılmış ve sadece bu dönemdeki Erzurum milletvekillerinin hem meclis içince hemde meclis dışında yapmış oldukları çalışmalar incelenmiştir.