Van İli ve Civarında Gıda Amaçlı Tüketilen Bazı Yabani Bitkilerin Fenolik Madde İçerikleri ve Antioksidan Aktiviteleri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Gıda Mühendisliği (Yl) (Tezli), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Kevser Alaca

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Emre Bakkalbaşı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında; Van ili ve civarında doğal olarak yetişen ve yerel halk tarafından gıda olarak tüketilen kenger, çiriş, yemlik, kazayağı, uşgun, mendi, kişniş, pazı, evelik ve çatlanguş olmak üzere 5 familyaya ait 10 farklı yabani bitki türünün bazı gıda kalite özellikleri (kuru madde, suda çözünür kuru madde, kül, protein, titrasyon asitliği ve pH), fenolik madde içerikleri ve antioksidan aktiviteleri (ABTS ve DPPH) araştırılmıştır. Bu bitkilerin kuru madde içeriğinin %5.36- 17.52 aralığında, protein oranının %1.35-3.95 aralığında, kül içeriğinin %0.58-2.45 aralığında, pH içeriğinin 4.03-7.34 aralığında, titrasyon asitliği miktarının 0.17-1.04 mg/100g aralığında değiştiği belirlenmiştir. İncelenen bitkilerin toplam fenolik madde ve antioksidan kapasitelerinin sonuçları değerlendirildiğinde; En yüksek toplam fenolik madde miktarı ve antioksidan aktiviteyi evelik ekstraktları gösterirken, pazı, kenger ve mendi ekstraktlarının etkisi daha düşük bulunmuştur. Bitkilerin flavanoid içerikleri incelendiğinde; evelik rutin, kuarsetin, kamferol ve luteolin içerirken incelenen bitkilerden çiriş, yemlik ve kazayağında sadece luteolin tespit edilmiştir. Fenolik bileşiklerden ise yemlikte yüksek oranda klorajenik asit belirlenirken uşgunda gallik asit belirlenmiştir. Ayrıca bu bitkilerden şiringik asit sadece kişnişte tespit edilmişitr. Araştırma sonucunda, incelenen bitkilerin iyi bir antioksidan kaynağı olduğu ve fonksiyonel gıda olarak kullanılabileceği belirlenmiştir.