INVESTIGATION OF ZOONOTIC DISEASE PATHOGENS (Aeromonas hydrophila, Pseudomonas fluorescens, Streptococcus iniae) SEEN IN CARP FARMS IN THE NORTHERN IRAQ-ERBIL REGION BY MOLECULAR METHODS
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Su Ürünleri (Yl) (Tezli), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: Azad Sabir IBRAHEEM
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Muhammed Arabacı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı Kuzey Irak Erbil Bölgesi'nde sazan çiftliklerinde zoonoz bakterilerin belirlenmesidir. Sazan balığı Erbil Bölgesi'nde kültürü yapılan en önemlı balık türüdür. Sazan çiftliklerinde genellikle en yaygın görülen zoonoz bakteriler, Aeromonas hydrophila, Pseudomonas fluorescens ve Streptococcus iniae'dir. Bu yüzden, sazan balığı çiftliklerinde bölgesel zoonoz hastalıkların haritasının çıkarılması amaçlanmıştır. Bu, sazan balığı çiftlikleri yönetimi ve halk sağlığı açısından çok önemlidir. Örnekler, Kuzey Irak Erbil Bölgesi'nde 25 adet sazan balığı çiftliğinden toplandı. Her bir sazan çiftliğinden 6 adet örnek toplandı. Ön böbrek ve bağırsak doku örnekleri her sazan çiftliğinden ayrı toplandı. Bakteriyel DNA izolasyonu, 25 adet böbrek ve 25 adet bağırsak dokusundan yapıldı. Etkenler için primerler 16S Ribozomal RNA gen bölgesinden dizayn edildi. Zoonoz bakteriler tüm doku örnekleri ile RT-PCR'da var/yok analizi ile tarandı. RT-PCR'dan sonra kapiller jel elektroforez bantları primer dizayn sırasında hedeflenen amplikon boyutlarının doğrulanması için kullanıldı. Sonuç olarak, 13 sazan balığı çiftliği Aeromonas hydrophila yönünden pozitifti. Sekiz sazan balığı çiftliği, ön böbrekten yapılan Aeromonas hydrophila izolasyonu yönünden pozitiftir ve 6 sazan balığı çiftliği ise bağırsak Aeromonas hydrophila izolasyonundan yönünden pozitiftir. Yanlızca bir sazan balığı çiftliği ise hem ön böbrek hem de bağırsak dokusunda Aeromonas hydrophila yönünden pozitiftir. S. iniae açısından dört sazan çiftliği, ön böbrekten yapılan izolasyonda S. iniae yönünden pozitiftir ve iki sazan balığı çiftliği ise bağırsak dokusunda yapılan izolasyonda S. iniae yönünden pozitiftir. Ayrıca, bir sazan balığı çiftliği ise bağırsaklardan yapılan izolasyonda Pseudomonas fluorescens izolasyonu yönünden pozitiftir. Toplamda 25 sazan balığı çiftliğinden 9 tanesi zoonoz bakteriler yönünden negatiftir. Sonuç olarak, Zoonoz bakteriler Kuzey Irak Erbil bölgesindeki sazan balığı çiftliklerinde yüksek oranda görülmektedir (% 64). Aeromonas hydrophila yönünden 13 sazan çiftliği pozitiftı, yanlızca bir sazan balığı çiftliği ise Pseudomonas fluorescens yönünden pozitif çıkmıştır. Ayrıca, Streptococcus inia yönünden 6 sazan balığı çiftliği pozitiftir. Yirmi beş adet sazan balığı çiftliğinden yanlızca 9 tanesi Aer. hydrophila, P. fluorescens, Streptococcus iniae yönünden negative çıkmış ve bu sazan balığı çiftlikleri A tipi çiftlikler olarak sınıflanmıştır. Dokuz sazan balığı çiftliği yanlızca Aeromonas hydrophila yönünden pozitif ve B tipi çiftlikler olarak sınıflanmıştır. Ek olarak, 3 sazan balığı çiftliği yanlızca Streptococcus iniae yönünden pozitif olup B tipi çiftlikler olarak sınıflandrılmıştır. Bir adet sazan balığı çiftliği hem Aeromonas hydrophila hem de Pseudomonas fluorescens yönünden pozitif durumda ve 3 sazan balığı çiftliği Aeromonas hydrophila ve Streptococcus iniae yönünden pozitiftir. İki zoonotik bakteri yönünden pozitif olan dört adet sazan balığı çiftliği C tipi çiftlik olarak sınıflandırılmıştır. Kontamine olmayan sazan balığı çiftliklerinin zoonoz bakteriler açısından kontamine olmalarını önlemek için bir eylem planının uygulanması zorunludur. Eylem planına göre, sazan balığı çiftlikleri A, B, ve C tipi çiftlikler olarak sınıflandırılabilir. A tipi 9 sazan balığı çiftliği kontamine olmayan çiftlikler olarak sınıflandırılabilir. Bu çiftlikler kendi aralarında ve kontamine olan çiftliklere satış yapabilirler. B tipi (B1-Aeromonas hydrophila, B2-Streptococcus iniae) 12 sazan balığı çiftliği yanlızca bir zoonoz bakteri yönünden kontamine çiftlik olarak sınıflandırılabilir. B tipi çiftlikler aynı zoonotik bakteri taşıyan sazan balığı çiftliklerinden ve kontamine olmayan balık çiftliklerinden balık alabilirler, fakat farklı zoonoz bakterileri (9 sazan balığı çiftliği Aeromonas hydrophila yönünden pozitif ve 3 sazan balığı çiftliği Streptococcus iniae yönünden pozitif) taşıyan çiftliklere satış yapamazlar. C tipi 4 sazan balığı çiftliği 2 zoonoz bakteri yönünden kontamine çiftlikler olarak sınıflandırılabilir. C tipi balık çiftlikleri aynı zoonoz bakteriler ile kontamine olmuş çiftliklerden alışveriş yapabilirler (1 sazan balığı çiftliği Aeromonas hydrophila ve Pseudomonas fluorescens yönünden pozitif (C1) ve 3 sazan balığı çiftliği Aeromonas hydrophila ve Streptococcus iniae yönünden pozitiftir (C2) ve kontamine olmayan çiftliklerden balık satın alabilirler Zoonoz patojenlerin bir çiftlikten diğerine ya da balıktan insana kontaminasyonunu önlemek için, en iyi yönetim zorunludur. Sazan balığı göletleri ve bu amacla kullanilan sular özellikle Aeromonas kontaminasyonu açısından evsel atıklardan uzak tutulmalıdır. Çiftlikler arasında balık transferleri ve su kaynakları düzenli bir şekilde izlenmelidir. Ayrıca balık yetiştiricileri zoonoz patojenlerinin kontaminasyon şekli, korunma yöntemleri ve bu patojenlerin balıklar ve insan üzerindeki etkileri yönünden bilgilendirilmelidir.