Diyarbakır Koşullarında Buğdayın Azotlu ve Fosforlu Gübre İsteğinin Belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme (Yl) (Tezli), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Mehmet Can DİKİCİ
Danışman: Mehmet Ali Bozkurt
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında, Diyarbakır kurak koşullarında yakamoz buğday çeşidinin azotlu ve fosforlu gübre isteği belirlenmek istenmiş ve çalışma Diyarbakır'ın Silvan ilçesinde arazi şartlarında yürütülmüştür. Araştırma 2017-2018 kışlık üretim sezonunda tesadüf bloklarında faktöriyel deneme desenine göre üç tekrarlamalı olarak gerçekleştirilmiştir. Gübrelemede azot dozlarının (0, 4, 8, 12 kg N/da) yarısı ekimle kalanı kardeşlenme döneminde verilmiştir. Fosfor dozları (0, 5, 10 kg P2O5/da) ise ekimle beraber verilmiştir. Azot gübrelemesinde amonyum sülfat (AS% 21 N) fosforlu gübreleme de ise triple süper fosfat (TSP %42-44 P2O5) kullanılmıştır. Farklı azot dozları, biyolojik verim, tane verimi, sap verimi, bitki boyu, metrekarede başak sayısı, başakta tane sayısı, hasat indeksi, hektolitre ağırlığı, protein oranı, protein verimi, tanede N oranı, tanede P, tanede Ca, tanede Fe, tanede Cu içeriğini önemli düzeyde etkilemiştir. Bin tane ağırlığı ve tanede K, Mg, Mn, Zn içerikleri üzerine farklı dozlarda uygulanan azotlu gübrelemenin etkisi önemli bulunmamıştır. Farklı fosfor dozları, biyolojik verim, sap verimi, bitki boyu, tanede Mg ve tanede Fe içeriklerini önemli düzeyde etkilemiştir. Sonuç olarak verim ve verim kriterleri birlikte düşünüldüğünde Diyarbakır koşullarında yakamoz buğday çeşidi için 8 kg N/da ve 5 kg P2O5/da dozlarının uygun olduğu söylenebilir. Diyarbakır kuru şartlarında belirtilen gübre önerilerinin uygulanması durumunda yakamoz buğday çeşidinde 524 kg/da tane verimi ve 865 kg/da sap verimi elde edilebileceği belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Diyarbakır, Buğday, Gübreleme, Azot, Fosfor, Tane verimi, Verim kriterleri, Bitki gelişimi