Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstatistik (Yl) (Tezli), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BİŞENG KARA VARLİ
Danışman: Burak Uyar
Özet:
Bu çalışmada, BRICS-T ülkelerinin 2000-2022 yılları arasındaki ekonomik büyüme, kamu yatırımları ve çevresel politikaların temiz suya erişim ve sanitasyon hizmetlerine erişim üzerindeki etkilerini incelemiştir. Yapılan panel veri analizi, bu ülkelerin altyapı ve politikalarının, özellikle temiz suya ve sanitasyon hizmetlerine erişimde önemli bir rol oynadığını ortaya koymuştur. Araştırma, ekonomik büyüme ve çevresel politikaların temiz suya erişim üzerinde olumlu etkiler sağladığını ancak kamu harcamalarının bu konuda negatif bir ilişki gösterdiğini belirlemiştir. Bu bulgu, altyapı yatırımlarında etkinlik ve önceliklendirme sorunlarına işaret etmektedir. Ayrıca çevresel düzenlemelerin artırılmasının, özellikle Çin ve Hindistan gibi hızla gelişen ülkelerde, temiz suya erişimde önemli iyileşmeler sağladığı gözlemlenmiştir. Sanitasyon hizmetlerine erişimde ise ekonomik büyüme ve şehirleşmenin pozitif etkiler sağladığı ancak çevresel politikaların etkisinin sınırlı olduğu tespit edilmiştir. Çalışmanın sonuçları, ekonomik refahın yani kişi başına düşen GSYİH’nın, her iki alanda da güçlü bir pozitif etkisi olduğunu ve çevresel politikaların, özellikle su yönetimi ve sanitasyon altyapısında iyileşmeye yol açtığını göstermektedir. Ayrıca, şehirleşmenin su ve sanitasyon hizmetlerine erişimi artırmada önemli bir etki sağladığı ancak kırsal alanların da göz ardı edilmemesi gerektiği vurgulanmıştır. Bu bulgular, politika yapıcılar için altyapı yatırımlarına ve çevresel düzenlemelere yönelik önceliklerin gözden geçirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Temiz su ve sanitasyon hizmetlerine erişimin artırılması, yaşam kalitesinin iyileştirilmesi ve halk sağlığının korunması için sürdürülebilir kalkınma stratejileri ile desteklenen ekonomik büyüme ve etkili çevresel politikaların önemi bir kez daha vurgulanmaktadır.