Öğretmenlerin uzaktan eğitime ilişkin öz-yeterlik algısı ve pandemi sürecinde uzaktan eğitimde karşılaştıkları engeller


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi (Yl) (Tezli) (Atatürk Ün.ortak), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CEMAL ÇOK

Danışman: Mustafa Serkan Günbatar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Covid-19 pandemisiyle beraber tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de zorunlu olarak uzaktan eğitime geçilmiştir. Bu çalışma, 2020-2021 eğitim öğretim yılı uzaktan eğitime mecburi ve hızlı geçiş süreci ile birlikte öğretmenlerin öz-yeterlik algılarını ve bu süreçte karşılaştıkları engelleri ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Örneklem grubu, Van ili Millî Eğitim Bakanlığına bağlı ilk ve orta dereceli okullarda görev yapan 381 öğretmenden oluşmaktadır. Öğretmenlerin uzaktan eğitime ilişkin öz-yeterlik algılarını ortaya çıkarmak için çalışma kapsamında 36 maddeden oluşan bir ölçek geliştirilmiştir. Yine öğretmenlerin uzaktan eğitim sürecinde karşılaştıkları engelleri belirlemek için orijinali İngilizce olan ve Almanthari vd. (2020) tarafından geliştirilen 21 maddelik Uzaktan eğitimde karşılaşılan engeller anketi Türkçe 'ye çevrilmiş ve uzman görüşleri dikkate alınarak madde sayısı 25'e çıkarılmıştır. Yapılan analizler sonucunda Öğretmenlerin Uzaktan Eğitime İlişkin Öz-yeterlik Algı ölçeği 5 tane alt faktörden oluşmuştur. Ölçeğin tamamına ilişkin Cronbach's Alpha Güvenirlik Katsayısı .966 bulunmuştur. Teknik Öz-yeterlik alt boyutu Cronbach's Alpha Güvenirlik Katsayısı .934 bulunmuştur. Öğretimsel İçerik Öz-yeterlik alt boyutu Cronbach's Alpha Güvenirlik Katsayısı .910 bulunmuştur. Öğretimde Teknoloji Kullanımı Öz-yeterlik alt boyutu Cronbach's Alpha Güvenirlik Katsayısı .936 bulunmuştur. Uzaktan Eğitim Yazılımsal Öz-yeterlik alt boyutu Cronbach's Alpha Güvenirlik Katsayısı .915 bulunmuştur. Duygusal İletişim Öz-yeterlik alt boyutunun ise Cronbach's Alpha Güvenirlik Katsayısı .828 bulunmuştur. Uzaktan eğitimde karşılaşılan engeller anketine ilişiklin Cronbach's Alpha Güvenirlik Katsayısı ise .820 bulunmuştur. Analizler sonucunda elde edilen bulgularda öğretmenlerin uzaktan eğitime ilişkin öz-yeterlik algıları öğretmenlerin cinsiyet, çalıştıkları öğretim kademesi, sahip oldukları mobil cihaz ve uzaktan eğitimde EBA kullanımı değişkenlerinde anlamlı farklılık olmadığı görülmüştür. Branş, mesleki çalışma süresi, kişisel bilgisayara sahip olunması, evde internet bağlantısı olması, uzaktan eğitimle ilgili bir eğitim almış olması, uzaktan eğitimde ZOOM kullanmış olması ve canlı sınıf teknolojisini kullanım değişkenleri açısından ise anlamlı farklılık görülmüştür. Uzaktan eğitim sürecine ilişkin olarak öğretmenler tarafından çok yüksek düzeyde engel olarak görülen maddeler; ders materyalleri ve öğretmenlerin uzaktan eğitim konusunda kendilerine olan güvenleri ve çabalarıyla ilgili oldukları görülmüştür. Yüksek düzeyde engel olarak görülen maddeler; her ders için materyal hazırlama, uzaktan eğitimde öğrenci başarısının değerlendirilmesi ve öğretmenlerin uzaktan eğitimle Covid-19 pandemi döneminden önce tanışmadıkları için duydukları pişmanlıkla ilgili olduğu görülmüştür. Orta düzeyde engel olarak görülen maddeler; ders içerikleri ve okul boyutuyla ilgili olduğu görülmüştür. Düşük düzeyde engel olarak görülen maddeler ise; öğrencilerin uzaktan eğitime ilişkin durumlarını ve öğretmenlerin uzaktan eğitim konusunda bilgi ve becerileriyle ilgili olduğu görülmüştür. Elde edilen sonuçlardan yola çıkarak öneriler sunulmuştur.