FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİNDE 21.YY BECERİLERİNİ ODAK ALAN STEM EĞİTİMİ ÜZERİNE YAPILAN ÇALIŞMALARIN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Temel Eğitim Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA RÜMEYSA KARATAŞ
Danışman: Mustafa Tüysüz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:21. yüzyıl dünyasında değişen teknoloji ve şartlar STEM gibi yaklaşımların oluşumuna zemin hazırlamıştır. Fen eğitiminde ön planda olan STEM uygulamaları öğrencilerin 21. yüzyıl beceri kazanımları açısından önemli bir noktadadır. Bu çalışmanın amacı fen bilimleri eğitiminde 21. yüzyıl becerilerini odak alan STEM eğitimi üzerine yapılan çalışmaların meta-analiz yöntemi ile incelenmesidir. Meta-analiz yöntemi, belirli bir konu hakkında yapılmış bağımsız çalışmaları bir araya getirerek istatiksel bir analiz ortaya koyma sürecini içerir. Bu araştırmanın örneklemini Türkiye'de fen bilimleri düzeyinde 2013-2023 yılları arasında yapılan 21. yüzyıl becerilerini odak alan STEM eğitimi temelli araştırmalar oluşturmaktadır. Bu odak ile ERIC (Educational Resources Information Center), Web of Science, Scopus, Google Scholar, TÜBİTAK-ULAKBİM ve YÖK Ulusal Tez Sistemi veri tabanlarında taramalar yapılacaktır. Taramalarda "STEM", "STEM Education", "STEM Teaching", "Integrated STEM Education", "21st century skills" "science education", "physics education", "chemistry education", "biology education", "environmental education" "FeTeMM", "FeTeMM Eğitimi" "FeTeMM öğretimi" "Bütünleşik FeTeMM Eğitimi" "fen bilimleri eğitimi", "fizik eğitimi", "kimya eğitimi", "biyoloji eğitimi", "çevre eğitimi" "21.yüzyıl becerileri" anahtar kelimeleri kullanılmıştır. Tarama sonucunda ulaşılan çalışmalar belirlenen amaç doğrultusunda detaylı değerlendirilmiş, 54 çalışma, 78 veri meta-analiz kapsamına alınmıştır. Çalışmaların cohen's d değerleri hesaplanarak etki büyüklükleri yorumlanmıştır. Ulaşılan çalışmalarda en fazla problem çözme becerisi ve bilimsel süreç becerilerinin incelendiği, en fazla 7.sınıf öğrencileri ile çalışıldığı sonucu tespit edilmiştir. Bu meta-analiz araştırmasının rastgele etkiler modeline göre genel etki büyüklüğü değeri 1,041'dir. Etki büyüklüğü "geniş" düzeydedir. STEM uygulamalarının 21. yüzyıl becerileri üzerindeki etkisinin araştırıldığı çalışmaların sayısı arttırılmalı, farklı beceri alanlarına, farklı sınıf düzeylerine odaklanan yeni çalışmalar da alan yazına sunulmalıdır. Anahtar sözcükler: 21.yy becerileri, fen bilimleri eğitimi, meta-analiz, STEM