Sahâbede Tövbe Anlayışı


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İslam Tarihi ve Sanatları (Yl), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EVİN GEZEN

Danışman: Mehmet Salih Arı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İnsanlık tarihi kadar eski olan tövbe eylemi, irade sahibi olan insanoğlunun hayatında hep var olmuştur. Vahyin ilk muhataplarından olan sahâbe, Hz. Peygamber'in terbiyesi ve gözetimi altında yetişen bir nesil olmasına rağmen; günah işlemekten geri duramamış ve bunun sonucunda da nedâmet duygusuyla tövbe ipine sarılmışlardır. Birçok konuda rol-model olan sahâbîler tövbe konusunda da sonraki nesillere örneklik teşkil etmişlerdir. Yanlış eylemlerde bulunan sahâbîler bazen ilahî vahiy ile bazen de Hz. Peygamber tarafından bizzat uyarılmıştır. Bunun üzerine gelen uyarıları bir tavsiye kabul ederek hatalarından arınma yolunu seçtikleri görülmüştür. Bu çalışmada, tövbe kavramının pek çok ayet ve hadiste nasıl ele alındığı ve tövbe eyleminin genel çerçevesinin nasıl çizildiği incelenmiştir. Hz. Peygamber'in söz ve davranışlarıyla tövbe konusunda ashâbına yol gösterdiğine örnek olaylar üzerinden değinilmiştir. Sahâbenin günah işledikten sonraki tutum ve davranışlarına yer verilerek, hatalarını telafi etmek için nasıl bir yol izledikleri ele alınmıştır. Sahâbenin işlediği günahlar kategorize edilerek başlıklar üzerinden sunulmuştur. Az da olsa bazı sahâbîler tövbe etmeyi geciktirerek, hatalarını sürdürmüşlerdir.