BİR ŞEKER FABRİKASININ ENERJİ VERİMLİLİĞİNİN EKSERJİ ANALİZİYLE İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makine Mühendisliği Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Oktay DURAN
Danışman: İrfan Uçkan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Şeker üretimi yapan endüstriyel fabrikalarda enerji ve ekserji incelemeleri ve hesaplamaları termodinamik açısından çok büyük önem taşımaktadır. Bu incelemeler yapılırken şeker fabrikaları kütle hesaplama formüllerinden yararlanılmıştır. Bu çalışmada, Erciş Şeker Fabrikasının şeker üretim süreci termodinamiğin birinci ve ikinci kanununa göre ayrı ayrı analiz yapılarak sonuçlara gidilmiştir. Şeker fabrikasında pancardan kristal şeker üretim aşamasına kadar ki üretim aşamaları açık sistem modeli ile şeker fabrikasının 2020 yılı kampanya verilerine göre termodinamik incelenmesi yapılmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde şeker pancarının özellikleri ve şeker üretim aşmalarına, ikinci bölümünde kaynak araştırmalarına, üçüncü bölümde literatür çalışmaları, şeker fabrikası enerji ve ekserji analizi hesaplanması için gerekli cebirsel ifadelere yer verilmiştir. Dördüncü bölümünde şeker üretim sürecine giren ve çıkan ürünler fabrika verileri ve şeker üretim kütle hesaplama denklemleri ile miktarları hesaplanmıştır. Üretim aşamasındaki şerbet veya lapaları ısıtmak için kullanılacak brüde miktarları, retür ve her bir brüde ayrı ayrı hesaplanmış ve her bir ünite için enerji ve ekserji hesaplamaları yapılmıştır. Beşinci bölümünde bu hesaplamalar sonucu ortaya çıkan veriler analiz edilerek verimini artırılabilmesi için üretim tesisi için yararlı iyileştirmeler konusun da düşünceler sunulmuştur. Fabrikada üretim sürecinde en büyük tersinmezlik 32.1 ile buhar üretim ünitesine aittir.