ÇÖZÜM ODAKLI ANLAYIŞ BAĞLAMINDA HZ. PEYGAMBER'İN PROBLEMLERE YAKLAŞIMI
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslami Bilimler (Yl) (Tezli), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEHRA ARPACI
Danışman: Rıdvan Kalaç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüzde modern bir yaklaşım olarak daha çok ruh sağlığı alanında bir psikoterapi modeli olarak tanınan "Çözüm Odaklı Yaklaşım" modelinden eğitim, sağlık, iş yönetimi gibi birçok alanda son zamanlarda oldukça yararlanılmaktadır. Farklı yöntemiyle kısa sürede problemleri çözmede ve kriz zamanlarında sorunlarla başa çıkmada başarısıyla adından söz ettiren bu yaklaşımda dikkat çeken, problem yerine çözüme odaklanma, güçlü yönleri ortaya çıkarma, geçmişe değil geleceğe odaklanma, faydalı ve esnek olma, küçük adımlarla ilerleme ve değişime vurgu gibi temel ilkelerin benimsenmiş olmasıdır. İşin ilginç olan yanı ise Hz. Peygamber'in (sallallahü aleyhi vessellem) bundan 14 asır önce problemlere yaklaşım tarzıyla yakın zamanda ortaya çıkan bu yöntemin son derece uyumlu bir görünüm arz etmesidir. Nitekim Hz. Peygamber'in bir beşer olarak hayatı, maruz kaldığı sıkıntılara rağmen, insanlarla ilişkilerinde; etkili iletişimi, ikna gücü, ara buluculuğu, krizlere müdahelesi, problem çözme başarısıyla ve insanlığa rehber olan kişilik özellikleriyle, zamanımızın öne çıkan bireysel ve toplumsal problemlerine ışık tutacak, eğitimden ruh sağlığına kadar birçok alanda yararlanılması gereken örnek yaşam modelleriyle doludur. Hadisler ışığında Hz. Peygamber'in çözüm odaklı anlayışını ele aldığımız bu çalışmada Hz. Peygamber'in insanlarla ilişkileri ve kendisine arz edilen problemlere müdahalesi, çözüm odaklı yaklaşımın temel ilkeleriyle karşılaştırılarak yorumlanmaya çalışılmıştır. Hz. Peygamber'in problemlere olumlu bakış açısı ve çözüm odaklı yaklaşımına dâir ilgili konu altında zikredilen rivayetler; günümüze ışık tutan, hayata dokunan ve zor zamanlarda insana yön verecek mesajlar içeren hadislerden oluşmaktadır. Hadislerin hayata dâir güncel değerini vurgulayan bu çalışma, sınırlılıkları nedeniyle bütün verileri ortaya koyamasa da hadis literatürüne ve çözüm odaklı yaklaşım modeline İslâm kaynaklarının bakış açısını belirleme yönünden katkı sağlayacaktır. İnsanlığı, ahlakı, numune-i imtisal hayatıyla bulunduğu asırdan bütün zamanlara hitap eden Hz. Peygamber'in çözüm odaklı yaklaşımının tesbit edilmesi önem arz etmektedir. Dolayısıyla Onun çözüm odaklı uygulamalarından yaşamı ilgilendiren bütün alanlarda istifade edilmesi ve bu konuda yapılacak çalışmalara ihtiyaç duyulduğu görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Hadis, Problem, Çözüm, Yaklaşım, Değişim. Sayfa Sayısı: xii+150 Danışman: Doç. Dr. Rıdvan KALAÇ