Yeşil şeftali yaprakbiti, [Myzus peresicae (sulzer) (hemiptera:aphididae)]'nin farklı kapya biber [Capsicum annuum L. (Solanaceae)] çeşitleri üstünde doğa şartlarında yaşam çizelgesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma (Yl) (Tezli), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHBET ORAN

Danışman: Mehmet Salih Özgökçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Myzus persicae'nin tarla şartlarında farklı biber çeşitleri üstünde üreme, gelişme, canlı kalma performansları araştırılmıştır. Çalışmada yaygınlıkla üretimi yapılan Paşa, Diyar, Sarp, Cümbüş ve Serenat biber çeşitleri zararlı için konukçu olarak seçilmiştir. Çalışmalar Van İl'inde tarla şartlarında Haziran-Temmuz 2015 tarihlerinde yürütülmüştür. Denemede kullanılan yaprakbitleri laboratuvar şartlarında her bir çeşit üstünde en az 5-6 döl üretilerek çeşitlere uyum sağlamaları sağlanmıştır. Henüz yeni doğmuş bir tek nimf tarlada yetiştirilen biber fidelerinin orta büyüklükteki yapraklarına 2x2 cm çap ve yüksekliğindeki dairesel yaprak klipslerine aktarılmış. Her bir çeşit için 50 tekrar kullanılmıştır. Zararlının farklı çeşitler üstünde gelişme dönemleri, günlük üreme ve canlı kalma sayıları günlük olarak kaydedilmiş ve bu parametrelere göre yaşa bağlı yaşam çizelgeleri oluşturulmuştur. Çalışma sonunda zararlının gelişme dönemlerini en kısa Serenat ve Cümbüş çeşitlerinde 8.26 ve 8.44 günde tamamladıkları bulunmuştur. Tüm bireylerin gelişmelerini tamamlayarak ergin oldukları görülmüştür. Elde edilen verilere göre yaşa bağlı two-sex yaşam çizelgesi kullanılarak her bir sıcaklıkta kalıtsal üreme yeteneği (r), net üreme gücü (R0), ortalama döl süresi (T) parametreleri hesaplanmıştır. Farklı çeşitler üstünde hesaplanan bu parametreler sırasıyla, r: 0.254, 0.256, 0.252, 0.243, 0.262 birey/gün; R0: 58.23, 61.48, 57.82, 51.54, 52.22 birey/gün; T: 16.03, 16.06, 16.12, 16.21, 15.10 gün olarak hesaplanmıştır. Zararlının kalıtsal üreme yeteneği istatistiksel olarak en düşük Sarp çeşidinde bulunmuştur. Buna göre zararlının Sarp çeşidi üstünde diğer çeşitlere göre daha düşük üreme ve canlı kalma performansı gösterdiği ve zararlının zararına daha toleranslı olduğu bulunmuştur.