Van Kalesi Höyüğü İskeletlerinde Cribra Orbitalia ve Porotic Hyperostisis'in Araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antropoloji (Yl) (Tezli), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Gülsüm KILINÇ
Danışman: Zehra Özbulut
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Van Kalesi Höyüğü'nden çıkarılan Ortaçağ'ın son evresinden Yakın Çağ'ın ilk evrelerine tarihlendirilen insan iskeletlerinde porotic hyperostosis ve cribra orbitalia lezyonlarının belirlenmesiyle, toplumun sağlık yapısı ve stres durumunun belirlenmesi amaçlanmaktadır. Tez çalışmasında 182 bireye ait tam ve tama yakın kafatasları porotic hyperostosis ve cribra orbitalia açısından incelenmiştir. Van Kalesi Höyüğü'nden çıkarılıp incelenen 182 bireyin; 5 (%2,75)'ini fetüs, 51 (%28,02)'ini bebek, 41 (%22,53)'ini çocuklar, 8 (%4,40)'ini ergenler, 46 (%25,27)'sını erişkin erkek bireyler, 28 (%15,38)'ini erişkin kadınlar ve 3 (%1,65)'ünü cinsiyeti belirsiz bireyler oluşturmaktadır. Van Kalesi Höyüğü toplumunda gözlenen cribra orbitalia ve porotic hyperostosis verilerinden elde edilen bilgiler sonucunda, bireylerde gözlenen lezyonların iklim koşullarına ve daha çok yaşam koşullarının iyi olmamasına bağlı olarak enfeksiyonlardan kaynaklandığı tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra beslenmeye bağlı olarak özellikle çocukluk çağındaki bireylerde her iki lezyonda gözlenmiştir. Çalışılan kafataslarında diploe kalınlaşmasının gözlenmemesi ve diğer vücut kemiklerinde de enfeksiyon izlerinin yoğun olması lezyonların anemiden kaynaklı olmayıp belirli bir dönem geçirdikleri enfeksiyon hastalıklarına bağlı olabileceklerini düşündürmektedir. Anahtar Kelimeler: Cribra Orbitalia, Porotic Hyperostosis, Enfeksiyon, Van Kalesi Höyüğü