İnci Kefali (Alburnus tarichi Güldenstädt, 1814)’nin Özafagus ve Bağırsağında Apoptoz ve Hücre Proliferasyonunun Üreme Göçü Sırasında Araştırılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji (Yl) (Tezli), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Sait Ceylan

Danışman: Burak Kaptaner

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, Van Gölü'nün yüksek derecede alkali ve tuzlu olan suyundan tatlı suya göç eden inci kefalinin özafagus ve bağırsak epitelindeki hücresel yanıt, apoptoz ve hücre proliferasyonu ile araştırıldı. Bu amaç doğrultusunda balık, Van Gölü'nden, çay (Karasu) girişinden ve çayın üst kısmından örneklendi. Özafagus epitelinde apoptotik hücrelerin rastgele dağılım gösterdiği ve apoptotik indeks (Aİ)'in, göl ve çaydan yakalanan bireyler arasında farklılık göstermediği belirlendi. Bu hücrelerin, çaydan örneklenen balıkların bağırsağında villus epiteli boyunca arttığı ve villusların uç bölgelerinde lokalize oldukları gözlendi. Aİ'nin çay girişinden ve çayın üst kısmından örneklenen bireylerin ön ve orta bağırsak epitellerinde ve bağırsak epiteli boyunca yükseldiği tespit edildi. Özafagus epitelinde prolifere olan hücrelerin rastgele dağıldıkları ve proliferasyon indeksi (Pİ)'nin tatlı su ortamında dereceli bir şekilde azaldığı belirlendi. Prolifere olan epitel hücrelerinin bağırsak villuslarının bazal bölgesinde ve iki villus arasındaki çukur bölgede lokalize oldukları gözlendi. Pİ'nin, çay girişinden örneklenen balıkların ön bağırsak epitelinde ve bağırsak epitelinin genelinde yüksek olduğu, çayın üst tarafından örneklenen balıkların intestinal epitelinde ise değişmediği belirlendi. Sonuç olarak, inci kefalinde tatlı suya aklimasyon sırasında özafagus epitelinde gözlenen hücresel değişimlerin, diğer örihalin türlerden farklı olduğu gözlendi. Tatlı suya uyum sırasında bağırsak epitelinde belirlenen hücre dönüşümüne ait modifikasyonlar, epitelin permeabilitesi, hormonal düzenlenme ve oksidatif metabolizma ile ilişkili olabilir.