Gebelerin Gebelikte Yapılan Tarama Testleri Hakkındaki Bilgi, Tutum ve Davranışlarının İncelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ercan Öner
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Dilek Kuşaslan Avcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamızın amacı gebelerin gebelikte yapılan tarama testleri hakkındaki bilgi, tutum ve davranışlarını incelemekti. Materyal metod: Çalışmamız Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Dursun Odabaş Tıp Merkezi Kadın Hastalıkları ve Doğum polikliniği ve servisinde takip ve tedavi edilen toplam 313 gebe üzerinde yapıldı. Çalışmamız 57 sorudan oluşan anket formu hastalarla yüz yüze görüşme metodu ile doldurularak yapıldı. Gebelerin sosyodemografik özellikleri, gebelikte yapılan tarama testleri hakkındaki bilgileri ve testler hakkındaki düşünceleri incelendi. Verilerin istatistik incelemesinde SPSS paket programı ve Pearson korelasyonu kullanıldı. Bulgular: Çalışmamızda gebelerin %18,8'inin gebeliğinin plansız gebelik olduğu görüldü. Gebelerin %39,3'nün kendi kan grubunu, %65,8'inin eşinin kan grubunu bilmediği, %20,1'inin Rh uygunsuzluğu hakkında bilgisi olmadığı ve Rh uygunsuzluğu olanların %23,3'ünün Rh uygunsuzluğu için ne zaman enjeksiyon yapılması gerektiğini bilmediği görüldü. Gebeliği planlı olanlarda ve eğitim durumu ile gelir durumu arttıkça Rh uygunsuzluğu hakkında bilgisi olanların oranında da artış bulundu. Gebelik sayısı arttıkça Rh uygunsuzluğu hakkında bilgisi olanların oranında azalma olduğu görüldü. Gebelerin önceki doğum şekilleri ile eşlerinin kan grubunu, kendilerinin kan grubunu ve Rh uygunsuzluğunu bilmeleri arasında anlamlı ilişki bulunmadı. Gebelerin %24'ünün ikili tarama testini, %67,1'inin üçlü tarama testini, %22'sinin gestasyonel diyabetes mellitusu ve %71,6'sının da TORCH grubu enfeksiyonlarını duymadığı saptandı. İlgili testleri duyan katılımcıların gebeliği süresince %50'sinin OGTT'yi, %61,2'sinin ikili tarama testini, %65,4'ünün üçlü tarama testini yaptırmayacağı saptandı. Katılımcıların %39,7'sine TORCH enfeksiyonlarının bakılmadığı, %25'inin de bakılıp bakılmadığını bilmediği saptandı. OGTT yaptırmayanların %25'inin, ikili tarama testini yaptırmayanların %16,9'unun, üçlü tarama testini yaptırmayanların %28,6'sının ve TORCH enfeksiyonlarına bakılmayanların ise %76,2'sinin doktor tarafından söylenmediğinden dolayı yaptırmadığı bulundu. Gebelerin tarama testlerini nerden duydukları incelendiğinde sağlık çalışanlarından duyma oranlarının gestasyonel diyabetes mellitusda %3,6 ikili tarama testinde %5,9 üçlü tarama testinde %3,8 TORCH enfeksiyonlarında %9 olarak düşük olduğu görüldü. Katılımcıların gelir durumu arttıkça sezaryen ile doğum oranlarında da artış olduğu saptandı. Sonuç: Gebelerin tarama testleri hakkında yeterince bilgi sahibi olmadıkları, bilgi sahibi olanların bir kısmının da yanlış bilgi sahibi olduğu görüldü. Tarama testlerini yaptırma oranları düşük bulundu. Özellikle birinci basamak sağlık çalışanlarının gebeleri tarama testleri hakkında bilgilendirmek için daha duyarlı olmaları sağlanmalıdır. Doğurganlık çağındaki kadınların gebelikte yapılan tarama testlerine yönelik seminer, broşür, televizyon programları ile bilgi düzeyleri arttırılmalıdır. Anahtar Sözcükler: Gebelik, tarama testleri, bilgi, tutum