Türkiye'de Borçlanmanın Enflasyon Üzerindeki Rolü

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat (Yl) (Tezli), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İsa Yusuf SAYDAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HALUK YERGİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı borçlanma, enflasyon olgusu ve Türkiye de borçlanma ile enflasyon arasındaki bir sebep sonuç ilişkisi olup olmadığını araştırmaktır. Kamu harcamalarıyla kamu gelirleri arasındaki fark olan kamu açıklarının finansmanında vergilendirme dışında üç alternatif yol bulunmaktadır. Bu alternatifler, vergilerin yeterli olmadığı durumda başvurulan iç borçlanma, dış borçlanma ve monetizasyon yani para basmadır. Borçlanma para arzı, üretim hacmi ve psikolojik faktörlerle bireylerin davranışlarını etkileyerek enflasyon üzerinde etkili olmaktadır. Özellikle kısa vadeli, yüksek faizli iç borçlanma enflasyonu artırıcı etkisi büyüktür. Dış borçlar da toplam talebi artırarak enflasyon oluşturabilmektedir. Borç – enflasyon ilişkisinin Türkiye açısından tespiti için Granger nedensellik testi yapılmıştır. 1985 – 2015 yılları arası aylık iç borçlanma, dış borçlanma, transfer harcamaları içerisinde yer alan borç faiz ödemeleri ve enflasyon verileri kullanılarak test yapılmıştır. Bu test sonucunda iç borç, dış borç ve borç faiz ödemeleri enflasyonu artırıcı yönde etkili olurken, enflasyonda iç borç, dış borç ve borç faiz ödemelerini artıcı yönde etkili olmuştur. Sonuç olarak borç- enflasyon arasında karşılıklı nedensellik ilişkisi olduğu tespit edilmiştir.