Van Müzesi'nde Bulunan Urartu Adak Levhaları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Arkeoloji (Yl) (Tezli)(Atatürk Ün.ortak), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Medya Koç
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): İsmail Coşkun
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:MÖ I. binde Doğu Anadolu'da büyük bir krallık kuran Urartular, madeni çok iyi kullanarak çeşitli alanlarda çok sayıda eseri günümüze ulaştırmışlardır. Altın, gümüş, bakır ve bronzu kullanarak madencilik alanında oldukça gelişmişlerdir. Bronzu daha dayanıklı ve daha kolay işlediklerinden dolayı hammadde olarak çoğunlukla bronzu tercih etmişlerdir. Bronzdan heykel, at koşum takımları, miğfer, bilezik, kalkan, sadak, ok ucu, iğne, kemer ve metal levha olmak üzere çok sayıda eser üretmişlerdir. Urartu sanatının önemli bir grubunu oluşturan metal levhalar, Türkiye'nin ve dünyanın çeşitli müzelerine dağılmış durumdadırlar. Levhalar, üzerlerine işlenen bezemelerin çeşitliliği ve sayılarının çokluğuyla dikkat çekmektedir. Giyimli kökenli bronz levhalar üzerinde yapılan çalışmalar özellikle Urartu dini, dini törenleri, kıyafetleri hakkında bilgiler vermektedir. Üslup özellikleri ele alınarak on grupta incelenen levhalar üzerinde farklı teknikler kullanılarak değişik figürler işlenmiştir. Bu levhalarda Urartu çağdaşı ve Urartu'dan önce yaşamış toplumların sanat özelliklerini görmek mümkündür. Kullanım amaçları hakkında çeşitli fikirler öne sürülmüşse de dinsel sahnelerin çokluğu bu levhaların daha çok koruyucu anlamda birer obje olarak kullanıldıklarına işaret etmektedir. Bu çalışma ile Van Müzesi'nde bulunan eserlerin ikonografik açıdan değerlendirilmesi yapılmıştır. Detaylı bir şekilde çizimleri ve analizleri yapılan eserlerin üzerine dinsel ağırlıklı figürlerin işlenmiş olması gözden kaçmamıştır. Levhaların sanatsal ve tarihsel gelişimiyle birlikte çağdaşı kültürlerle etkileşimleri de ele alınmıştır. Anahtar Kelimeler: İkonografya, Maden sanatı, Metal Levhalar, Urartular.