Van'da yetiştirilen domates, biber ve kavun bitkilerinden izole edilen Fusarium spp. ve Rhizoctonia spp.'nin teşhisi ve patojeniteleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma (Yl) (Tezli), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NECMETTİN TENİZ

Danışman: Emre Demirer Durak

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma 2018 yılında Van ilinin Edremit, Gevaş ve Erciş ilçelerinde domates, biber ve kavun bitkilerinden Fusarium ve Rhizoctonia türlerini izole etmek, teşhislerini yapmak ve hastalık şiddetini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Sürvey çalışmaları sonucunda bitkilerin köklerinden toplam 47 tane Fusarium, 10 tane de Rhizoctonia izolatı elde edilmiştir. İzolatların klasik yöntemlerle teşhisleri yapılmış ve anastomosis grupları (AG) belirlenmiştir. Van ilinin üç farklı ilçesinde domateslerden 31 Fusarium (13 adet Fusarium solani, 18 adet Fusarium oxysporum), 6 Rhizoctonia (2 adet binükleik AG-K, 2 adet Rhizoctonia solani AG-4, 2 adet Rhizoctonia solani AG-2-1) izolatı, biberlerden 6 Fusarium (3 adet F.solani, 3 adet F. oxysporum), 4 Rhizoctonia (tamamı Rhizoctonia solani; 2' si AG-3, 1'i AG-5, ve 1'i de AG-2-1) izolatı ve kavunlardan 10 Fusarium (6 adet F. oxyporum, 2 adet F. solani ve 2 adet F. equiseti) izolatı olmak üzere toplamda 57 fungal izolat elde edilmiştir. Çalışma kapsamında yapılan patojenite denemesinde bölgeleri temsil edecek şekilde 14 Fusarium izolatı ve sayılarının az olmaları sebebiyle elde edilen bütün Rhizoctonia izolatları kullanılmıştır. Patojenite denemesi sonucunda Fusarium türlerinde domates ve kavunlarda F. oxysporum, biberlerde ise F. solani' nin daha patojen oldukları belirlenmiştir. Rhizoctonia türlerinde ise domateslerde R. solani AG-4, biberlerde R. solani AG-3' ün daha patojen olduğu bulunmuştur. Bu çalışma ile Van' da ilk defa domates ve biberden R. solani AG-2-1, domatesten Binükleik Rhizoctonia AG-K, biberden R. solani AG-5 ve R. solani AG-3 izole edilmiş ve anastomosis grupları belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Anastomosis grup, Biber, Domates, Fusarium, Kavun, Patojenite, Rhizoctonia.