Van ili İpekyolu ilçesi hanelerinin meyve-sebze tüketim alışkanlıklarının belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BAHÇE BİTKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FAHRETTİN SEYİTOĞLU

Danışman: Nurhan Keskin, Mustafa Terin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, Van ili İpekyolu ilçesinde yaşayan 382 hane halkının, meyve ve sebze tüketim alışkanlıkları ile bu alışkanlıkları etkileyen demografik ve sosyoekonomik faktörler incelenmiştir. Veriler anket yöntemiyle toplanmış, frekans dağılım tabloları oluşturularak sayı-yüzdeler hesaplanmış ve Ki-kare testi yapılmıştır. Bulgulara göre hanelerin büyük çoğunluğu düzenli olarak meyve ve sebze satın almakta, alışveriş için en çok manavları tercih etmektedir. Tüketicilerin meyve ve sebze seçiminde; tazelik, tat, hijyen, sağlık açısından güvenilirlik, görünüm ve organiklik en belirleyici kriterler olmuştur. Gelir düzeyi harcamalarda anlamlı farklılık oluşturmuş, özellikle yüksek gelir grubunda aylık 5.000 TL'nin üzerinde harcama yapanların oranı dikkat çekici şekilde yükselmiştir. Eğitim düzeyinin artmasıyla düzenli tüketim eğilimi de artmıştır. Ayrıca çocukların meyve ve sebze tüketimi, hanelerin düzenli alım davranışlarını destekleyen bir faktör olarak belirlenmiştir. Günlük meyve tüketim sıklığı ile harcamalar arasında da güçlü ilişkiler bulunmuştur. COVID-19 sürecinde özellikle turunçgil ve yeşil yapraklı sebzelerin tüketimi artmıştır. Sonuç olarak, meyve-sebze tüketiminde gelir, eğitim, aile yapısı, çocukların beslenme alışkanlıkları ve sağlık bilinci belirleyici unsurlar olarak öne çıkmıştır.