DOĞAL KİL MİNERALİ (VAN/BAŞKALE) ÜZERINE BAZI BOYAR MADDELERİN ADSORPSİYON DENGE ÇALIŞMASI

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya (Yl) (Tezli), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NEŞEGÜL AYBAR

Danışman: Ali Rıza Kul

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, adsorban materyal olarak Van-Başkale kili ve boyar madde olarak da Metilen Mavisi kullanılmıştır. Boyar maddenin atık sudan uzaklaştırılmasını ve çalışmada pH, sıcaklık, konsantrasyon ve zamanın Adsorpsiyon üzerindeki etkileri incelenmiştir. BET yüzey alanı 11.9828 m2/g olarak ölçülmüştür. Ayrıca kilin kimyasal analizi yapılmış SEM görüntüleri ve kilin mineral analizi SEM-EDX ile gerçekleştirilmiştir. Adsorplanan madedenin kil yüzeyine tutunması UV spektrofotometresi ve FTIR yöntemi ile belirlenmiştir. Adsoplanan boyar maddenin kil yüzeyine tutunması, elde edilen veriler Langmuir, Freundlich ve D-R izoterm modellerine uygulanmış ancak termodinamik hesaplamaların da yapıldığı çalışmamızda Van-Başkale kili ve Metilen Mavisi boyalarının Freundlich izotermal modele diğer izotermal modellere göre daha iyi uyduğu görülmüştür ve bu korelasyon katsayısı değerinin 0.97'den büyük olduğu hesaplanmıştır. Freundlich izoterm sabitlerinin n değerleri 1 ile 10 ve 1/n değerleri ise 0 ile 1 arasında değiştiği belirlenmiştir. Termodinamik hesaplamalardan elde edilen negatif Gibbs serbest enerji değerleri adsorpsiyonun kendiliğinden gerçekleştiğini göstermektedir. D-R izoterm modeli kullanılarak hesaplanan D-R adsorpsiyonunun serbest enerjisinin 8 kJ/mol'den az olması, adsorpsiyonun fiziksel olduğunu göstermiştir. Adsorpsiyon kinetiğinin ise yakınlaştırılmış ikinci mertebe kinetiği (PSO) kinetik modeline uygunluğu tayin edilmiştir.