Kanal üstü PV panel sistemlerinin panel verimi ve buharlaşma üzerindeki etkisinin deneysel olarak incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makine Mühendisliği (Yl) (Tezli), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALİ CANBAZ
Danışman: Yakup Karakoyun
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Fotovoltaik (PV) panel sistemleri yenilenebilir enerji kaynaklarından güneş enerjisini doğrudan elektrik enerjisine dönüştüren ve en çok kullanılan enerji üretim sistemlerinden biridir. PV panellerin performansı, güneş ışınımından kaynaklı panel sıcaklıklılarının değişimi ile doğrudan ilişkilidir. Özellikle yüksek panel sıcaklıklarında panel gücü oldukça azalmaktadır. Bu durumun etkisini azaltma veya ortadan kaldırma yöntemlerinden birisi de sulu soğutma yaklaşımlarından evaporatif soğutmadır. Evaporatif soğutma, özellikle kuru iklim bölgelerinde yaz mevsiminde iklimlendirmede önemli ve başarılı bir yöntemdir. Bu yaklaşım atomize olmuş sıvı parçacıklarının faz değiştirerek buhar fazına geçmesi sırasında çektiği ısı enerjisi dolayısıyla oldukça avantajlı bir uygulamadır. Bu çalışmada, Köppen iklim sınıflandırılmasına göre sıcak ve kurak iklim bölgesi özelliği taşıyan Van ilinde, deneysel ölçekte oluşturulan bir kanal üzerine yerleştirilen PV panelin evaporatif soğutma ile soğutulması incelenmiştir. Ayrıca, sıcak ve kurak iklim bölgelerinde su kaynaklarına erişim kısıtlı olduğundan, mevcut kaynakların korunması gerektiği noktasından hareketle, kanal üzerine yerleştirilen PV panel vasıtasıyla kanaldaki buharlaşma miktarının gölgeleme etkisi ile azaltılması amaçlanmaktadır. Mevcut çalışma üç aşamadan oluşup, birinci aşamada kanal üzerine kurulan PV panel sisteminin zemine kurulan eş sisteme göre farklı açılarda performansı incelenirken, ikinci aşamada farklı panel eğim açılarının eş PV panel-kanal sistemlerinin performansına etkisi incelenmiştir. Çalışmanın son aşamasında ise kanal debisinin sistem performansına etkisi irdelenmiştir. Yapılan çalışma neticesinde, kanal üstü PV panel sistemlerinin zemine kurulan eş sistemlere göre verimlerinin, test edilen bütün durumlar dikkate alındığında ortalama farkın %1.9 olduğu ortaya çıkmıştır. En yüksek farkın ise 8⁰ panel eğim açısında %2.8 olduğu tespit edilmiştir. Buharlaşma miktarı incelendiğinde ise ortalama 4 litre buharlaşmanın gerçekleştiği görülmüştür. Farklı eğim açılarının sistem performansına olan etkilerinin incelendiği ikinci aşama deneyler neticesinde de panel eğim açısının düşmesiyle incelenen sistemlerin verimlerinin ortalama %1.5 kadar arttığı görülmüş olmakla beraber, buharlaşma miktarlarında azalma meydana gelmiştir. Çalışmanın son aşaması olan kanaldaki farklı debilerin sistem performansına olan etkilerinin incelendiği deneylerde ise kanal debisinin artmasıyla panel veriminin ve buharlaşma miktarının aynı eğim açısına sahip sistemlerde arttığı gözlemlenmiştir.