İnsan kaynakları yönetimi uygulamalarının örgütsel bağlılık ve bireysel performansa etkisinde çalışanlarla hisse paylaşımının aracı rolü


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme (Dr), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BİLAL DEMİR

Danışman: Abdulkadir Gümüş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, insan kaynakları yönetimi uygulamalarının içinde yer alan hisse paylaşımı seçeneğinin, örgütsel bağlılık ve bireysel performans üzerindeki etkisini ve aracı rolünü ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Korelasyonel araştırma modelinde yapılan araştırmanın örneklemini, telekomünikasyon sektöründe yer alan 422 şirket çalışanı oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin elde edilmesinde Kişisel Bilgi formu, İşgören Performansı Ölçeği, Örgütsel Bağlılık Ölçeği ve Hisse paylaşımı anketi kullanılmış, Google formlar aracılığıyla veriler elde edilmiştir. Verilerin analizinde SPSS 26 programından yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda, hisse paylaşımının örgütsel bağlılığı arttırdığı, çalışanların örgüte olan bağlılıklarını olumlu yönde etkilediği; çalışanların çoğunlukla hisse paylaşımını tercih ettikleri (%80,6, n=340), hisse paylaşımı türlerinden ise opsiyon planı yani hisseyi önceden alma fırsatı olarak (%34,6, n=146) tercih ettikleri görülmüştür. Hisse paylaşımında demografik özelliklere göre ise cinsiyet ve şirket içindeki pozisyona göre anlamlı farklılıklar ortaya çıkmıştır. Erkek çalışanların, hisse paylaşımını kadınlara oranla daha çok tercih ettikleri ve şirket içinde alt düzey yöneticilerin üst düzey yöneticilere göre hisse paylaşımını daha fazla istedikleri görülmüştür. Ayrıca hisse paylaşımı ile bireysel-işgören performansı arasında da anlamlı ilişki belirlenmiştir. Sonuç olarak araştırmada insan kaynakları açısından, hisse senedi paylaşımının, örgütsel bağlılık ve iş gören performansını arttırarak şirketlere önemli katkılar sağlayacağı düşünülmektedir. Bu nedenle gelişmiş ülkelerde başarılı şirketler tarafından sıklıkla kullanılan hisse paylaşımının örgütsel bağlılık ve iş gören performansı üzerindeki olumlu etkilerinden dolayı şirketlerde çalışanlarla hisse paylaşımı uygulaması önerilmektedir.