Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Sanat Tarihi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2007
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İlknur KARABULUT
Danışman: Osman Aytekin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Doğu Karadeniz Bölgesi kırsal mimarisi, hem bölgesel açıdan hem de iklimsel olarak,sürekli diğer bölgelerden ayrılmıştır. Bu bölgenin kendilerine has bir kimliği vardır.Araştırmanın konusunu oluşturan; Artvin iline bağlı köyler de, bölgesinde iyi korunarakgünümüze kadar ulaşan, yaşamış olduğu dönemin izlerini, mimari ve malzeme özelliklerini,çevre şartlarını ve insanların hayatı algılayışlarını hala aynı güzellikle yansıtan yerler olarakönemini devam ettirmektedir.Araştırmamızın konusunu oluşturan bölge de, yapılan ve yapılması düşünülen barajlarnedeniyle sular altında kalacağından, araştırmamız büyük bir önem arz etmektedir. Zira bubarajlar yapılıp bittikten ve su tutulmaya başladıktan sonra elimizde bu yerleşmelerle ilgilibugüne kadar yapılan çalışmalardan başka hiçbir belge ve kaynak kalmayacak, tüm yapılarmimari, süsleme ve yerleşme özellikleriyle birlikte sular altında kalacaktır.Tez kapsamında incelenen Artvin ili Merkez ilçeye bağlı Zeytinlik Köy'ünde toplam14 tane yapı, Oruçlu Köy'ünde 4 yapı ve Yusufeli ilçesine bağlı nanlı Köy'ünde de yapıdetaylı olarak incelenip katalog bölümünde anlatılmıştır. Çalışmamızı yaptığımız üç köydenikisi (Zeytinlik-Oruçlu) birbirine çok yakın, diğeri ise daha uzak ve yüksektedir. Bu iki nedenevlerin konumlanışından, plan tipine kadar birçok şeyi etkilemiştir.Zeytinlik ve Oruçlu köylerinde ahır-merekler yapıdan ayrı iken, nanlı'da ahır evinaltında merek ise evin uzak bir köşesindedir. ki köyde en alt katlar yaşama ya da depolamamekanına ayrılmışken, diğer köyde ahır için ayrılmıştır. Orta katların plan tipi iki köyde açıkbir sofa ve buraya açılan üç mekan iken, diğerinde kapalı bir salon ve salona açılan iki odaşeklindedir. Son katlar ise iki köyde, plan tekrarı ya da tek ambarlı iken, nanlı'da açık birçardak ve köşesine oturtulmuş ambar şeklindedir.Araştırma kapsamında çok az dört katlı ev varken, evlerin geneli iki ya da üç katlıolarak karşımıza çıkmıştır. Sonradan eklenenler hariç tuvaletler hep konuttan dışarıdadır.Evlerin sofa dediğimiz kısımları özgün yapılarında açık iken, bazıları günümüzdekapatılmıştır.Tablosunu oluşturduğumuz, fotoğraflarla ve çizimlerle desteklediğimiz köylerdekikonutların çoğu, göçten terkedilmiş durumdadır ve kendi hallerine bırakılmışlardır. Buyüzden ahşapları, pencereleri ve sıvaları çürüyen yapılar, ne kadar direnseler de belki şimdibelki de barajlarla birlikte yıkılmaya mecbur kalacaklardır.