Bertrand Russell'da din-bilim ilişkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri (Yl) (Tezli), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHARREM ARSLAN

Danışman: Hakan Hemşinli

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Din-bilim ilişkisi, bilimsel faaliyetlerin artmasıyla beraber din felsefesinin önemli alt başlıklarından birisi haline gelmiştir. Reform ve Rönesans hareketleriyle başlayan ve sonraki dönemlerde daha çok ilerleyen Orta Çağ'ın zihniyetine yönelik karşıtlık, zamanla dine karşı bir tavra dönüşmüştür. Bu durum, zamanla klasik dönem filozoflar arasında sıkça tartışılan din-felsefe ilişkisinin yönünü daha çok din-bilim ilişkisine yönlendirerek tartışmanın muhataplarını değiştirmiştir. Modern Dönem düşünürleri arasında din-bilim ilişkisine en fazla yer veren filozoflardan birisi İngiliz filozof Bertrand Russell olmuştur. Din ve bilim ile ilgili düşüncelerini genellikle tarihsel verilere dayandırarak temellendiren filozofa göre iki disiplin, benzer meselelerde sordukları sorulara aldıkları farklı cevaplarla özellikle Modern Dönemle beraber gün yüzüne çıkan ve sonucunda bilimin kazanmış olduğu bir çatışma içerisine girmişlerdir. Dinin varlığının temelinde korku duygusu olduğunu belirten Russell'a göre, başta Orta Çağ olmak üzere, İlk Çağ'ın ve Modern Dönem'in tarihsel sürecine bakıldığında, dinin insanlığa vermiş olduğu zarar yarardan çok daha fazla olmuştur. Dinler, ortaya çıktıkları ilk dönemlerde kişisel alanda kalmış olsalar da zamanla kurumsallaşıp toplumsal hayatın her alanına yerleşerek varlığını devam ettirmişlerdir. Modern Dönem'de bilim, din ile girmiş olduğu çatışmada bütün engellere rağmen, başta astronomi olmak üzere evrim, tıp, eğitim, siyaset gibi alanlarda ortaya çıkan bilimsel faaliyetlerde kazançlı çıkmış ve insanlığın önünü açmıştır.