Van ili ve ilçelerinde korunga alanlarında bulunan Heteroptera (Hemiptera) alt takımına bağlı türler, yayılış alanları, yoğunlukları ve DNA barkodlaması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma (Yl) (Tezli), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MAZLUM ULUŞ

Danışman: Mehmet Salih Özgökçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Korunga, Türkiye dahil Akdeniz ülkeleri, Orta Avrupa ve İngiltere'de yüzyıllardır yem bitkisi ve çayır mera bitkisi olarak üretilmektedir. Korunga besin değeri yüksek, azotsuz öz maddeler, ham yağ ve ham protein bakımından zengin önemli bir yem bitkisidir. Bu çalışma,Van ilinde korunga (Onobrychis sativa L.) üretimi yapılan tarlalarda bulunan Heteroptera alttakımına bağlı türleri saptamak amacıyla yürütülmüştür. Çalışma 2022-2023 yıllarında Mayıs-Haziran aylarında Van Merkez, Muradiye, Edremit, Başkale, Bahçesaray, Gürpınar, Gevaş, Özalp, Çaldıran ilçelerinde yürütülmüştür. Örneklemelerde rasgele seçilen tarlalarda alan büyüklüğüne bağlı olarak ortalama 200 atraplama yapılarak örnekler toplanmıştır. Toplanan örnekler morfolojik ve moleküler yöntemler ile teşhis edilmiştir. Türlerin moleküler olarak tanılanması amacıyla, örneklerin mitokondriyal DNA, COI gen bölgesi çoğaltılarak diziler elde edilmiştir. Çalışmadan elde edilen dizilerin NCBI gen bankasında kayıtlı veriler ile kıyaslanması ile tür teşhislerinin doğrulanması tamamlanmıştır. Çalışma sonunda Heteroptera alt takımına bağlı 4 familyadan 6 cinse ait 7 tür tespit edilmiştir. Bu türler, Lygus pratensis (Linaeus, 1758), Lygus rugulipennis (Poppius, 1911), Deraeocoris punculatus (Fallen 1807), Adelphocoris lineolatus (Goeze, 1778), Liorhyssus hyalinus (De Geer, 1773), Rhaphigaster nebulosa (Poda, 1761), Coriomeris denticulatus (Scopoli, 1763), olarak belirlenmiştir.