Yaprak Gübresi Uygulamalarının Yemeklik Asma Yaprağının (Vitis vinifera L.) Verim ve Kalitesine Etkisi

Creative Commons License

cangi r., YILMAZ F., Erdem H., DOĞAN A.

Akademik Ziraat Dergisi, cilt.15, sa.0, ss.1-15, 2026 (TRDizin)

Özet

Amaç: Bu çalışmada, yemeklik yaprak üretimi amacıyla yetiştirilen Narince üzüm çeşidinde yaprak gübresi uygulamalarının (YGU) yemeklik yaprak verimi ve yaprakların fizikokimyasal özelliklere etkilerini belirlemek amaçlanmıştır. Materyal ve Yöntem: Araştırma 110R anacına aşılı Narince üzüm çeşidine ait asmalarda yürütülmüştür. Farklı oranlarda N, P, Mn, Zn, Fe, B ve Mo içeren altı farklı yaprak gübresi, sürgünlerin 15 cm olduğu dönem ve çiçeklenme başlangıcında olmak üzere iki kez uygulanmıştır. Kontrol uygulamasında sadece distile su kullanılmıştır. Beş farklı dönemde hasat edilen yapraklarda; yaprak verimi, yaprak ağırlığı, yaprak alanı, suda çözünebilir kuru madde (SÇKM), toplam asitlik, pH ve yaprak rengi parametreleri (L, a, b*) belirlenmiştir. Ayrıca bir yaşlı dal çapı, dal boyu ve boğum sayısı ölçülmüştür. Bulgular: Yaprak gübre uygulamaları yaprak verimi, yaprak ağırlığı, ortalama yaprak alanı ile yaprak rengi parametrelerinden L, a ve b* değerleri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklara yol açmıştır. En yüksek toplam yaprak verimi YGU-5 (1652.6 g/omca) ve YGU-6 (1627.0 g/omca) uygulamalarından elde edilmiştir. YGU-5 uygulaması, kontrol uygulamasına kıyasla yaklaşık %17 oranında bir verim artışı sağlamıştır. En yüksek ortalama yaprak alanı YGU-4 uygulamasında (198.3 cm²) belirlenmiştir. Yaprak gübreleri, bir yaşlı dal çapı ve boyu gibi vejetatif gelişim parametrelerini olumlu yönde etkilemiştir. Buna karşın, yaprak gübresi uygulamalarının taze yapraklarda SÇKM, toplam asitlik ve pH değerleri üzerine istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi belirlenmemiştir. Sonuç: Yemeklik yaprak yetiştiriciliği yapılan bağlarda, özellikle YGU-5 (%10 Organik Madde, %5 Toplam N, %40 P₂O₅ ve Zn içeren) ve YGU-6 (%9 Toplam N, %5 P₂O₅, %40 K₂O, B, Fe, Mn ve Zn içeren) gübreleri olmak üzere, uygun doz ve zamanlamayla (çiçeklenme öncesi ve başlangıcı) yapılacak yaprak gübrelemesinin verim ve vejetatif gelişimi teşvik ettiği, kalite parametrelerini olumsuz etkilemediği belirlenmiştir. Benzer ekolojik koşullardaki üreticilere, uygulama zamanı ve uygulama-hasat aralığına (ilk uygulamadan 14 gün, ikinci uygulamadan 9 gün sonra) dikkat etmeleri önerilmektedir.
Objective: This study aimed to determine the effects of foliar fertilizer applications (FFA) on edible leaf yield and physicochemical properties of Narince grapevines grown for edible leaf production. Materials and Methods: The research was conducted on Narince grapevines grafted onto 110R rootstock. Six different foliar fertilizers containing varying concentrations of N, P, Mn, Zn, Fe, B, and Mo were applied twice: once when shoots reached 15 cm and again at the beginning of flowering. Only distilled water was used in the control application. Leaf yield, leaf weight, leaf area, soluble solids (SSS), total acidity, pH, and leaf color parameters (L, a, b*) were determined in leaves harvested at five different periods. Results: Foliar fertilizer applications resulted in statistically significant differences in leaf yield, leaf weight, average leaf area, and the L, a, and b* values of the leaf color parameters. The highest total leaf yield was obtained from FFA-5 (1652.6 g/vine) and YGU-6 (1627.0 g/vine) applications. FFA-5 application resulted in approximately a 17% yield increase compared to the control application. Foliar fertilizers positively affected vegetative growth parameters such as one-year-old branch diameter and height. Conclusion: In vineyards where food leaf cultivation is carried out, it has been determined that foliar fertilization, especially with FFA-5 (containing 10% Organic Matter, 5% Total N, 40% P₂O₅ and Zn) and FFA-6 (containing 9% Total N, 5% P₂O₅, 40% K₂O, B, Fe, Mn and Zn), when applied at the appropriate dose and timing (before and at the beginning of flowering), promotes yield and vegetative growth and does not negatively affect quality parameters. Producers in similar ecological conditions are advised to pay attention to the application time and application- harvest interval (14 days after the first application, 9 days after the second application).