İlköğretim Matematik Öğretmeni Adaylarının ChatGPT ile Oluşturdukları Matematiksel Etkinlikler: Tasarım Bileşenleri ve Deneyimler


Creative Commons License

YILMAZ T. Y., Şahin A., Özmen M., M., Maman H.

BAYBURT EĞİTİM FAKÜLTESİ DERGİSİ, cilt.21, sa.50, ss.689-723, 2026 (TRDizin)

Özet

Bu araştırmanın amacı, ilköğretim matematik öğretmeni adaylarının ChatGPT aracılığıyla oluşturdukları matematiksel etkinliklerin tasarım bileşenlerini ve öğretmen adaylarının bu süreçteki deneyimlerini incelemektir. Nitel araştırma yaklaşımı çerçevesinde durum çalışması deseninde yürütülen araştırmanın katılımcılarını, bir devlet üniversitesinde öğrenim gören 22 ilköğretim matematik öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veriler katılımcıların matematiksel etkinlik tasarım sürecinde ChatGPT ile gerçekleştirdikleri yazılı etkileşimlerin dökümünden elde edilen dokümanlar ve yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. ChatGPT aracılığıyla oluşturulan etkinlikler, matematiksel etkinlik tasarım çerçevesi doğrultusunda betimsel analizle, görüşme verileri ise içerik analizi ile çözümlenmiştir. Bulgular etkinliklerin büyük bir kısmında amaç bileşeninin açık ve öğrenme çıktılarıyla uyumlu olduğunu, materyal ve yönerge bileşenlerinin genel olarak işlevsel ve uygulanabilir nitelikler taşıdığını göstermektedir. Buna karşın kapsayıcılık ile öğrenci rol ve sorumlulukları gibi pedagojik duyarlılık gerektiren bileşenlerin daha düşük düzeyde kaldığı belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının görüşleri, ChatGPT’nin matematik eğitiminde öğretimsel potansiyel taşıdığını ancak etkili kullanım için eleştirel, denetimli ve pedagojik uzmanlığa dayalı bir yaklaşımın gerekli olduğunu ortaya koymaktadır.
The aim of this research is to examine the design components of mathematical activities created by pre-service elementary mathematics teachers through ChatGPT and their experiences during this process. The study, conducted using a case study design within a qualitative research framework, included 22 pre-service elementary mathematics teachers studying at a state university. Data were collected through documents consisting of transcripts of the participants’ written interactions with ChatGPT during the mathematical activity design process and through a semi-structured interview form. The mathematical activities created through ChatGPT were analyzed using descriptive analysis in accordance with the mathematical activity design framework, while the interview data were analyzed using content analysis. The findings show that in most of the activities, the objective component was clear and consistent with the learning outcomes, and that the material and instruction components generally possessed functional and applicable qualities. However, components requiring pedagogical sensitivity, such as inclusivity and student roles and responsibilities, were found to be less developed. The pre-service teachers’ opinions reveal that ChatGPT has instructional potential in mathematics education, but that a critical, supervised, and pedagogically informed approach is necessary for its effective use.