AZERBAYCAN BESTECİSİ TOFIQ QULIYEV’İN “QIZIL ÜZÜK” ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI VE GİTAR PERFORMANSINDAKİ TEKNİK VE ESTETİK DEĞİŞİMİNİN GÖZLEMLENMESİ


Ranjbari M.

ULUSLARARASI TÜRKOLOJİ ARAŞTIRMALARI SEMPOZYUMU, Van, Türkiye, 26 - 28 Eylül 2019, ss.39

  • Basıldığı Şehir: Van
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.39

Özet

Gitar çalgısı dünya okullarında solo çalgı olarak kabul edilmeden önce çoğunlukla şarkı eşliği için kullanılırdı. Bu naif sesli çalgının insan sesine eşlik etmek için mükemmel bir ses yatağı oluşturma potansiyeline sahip olduğu bilinmektedir. Diğer taraftan, batının klasik sanat müziğinde çok sayıda şan ve piyano eserleri mevcuttur. Azerbaycan klasik müzik repertuarında bu ve benzeri birçok esere rastlanır. Araştırmacı bu eserlerin bazısının klasik gitar ile yorumlanmasında farklı bir estetik yaklaşım ve yorum olabileceği kanaatindedir. Bu çalışmada Azerbaycan bestecisi Tofiq QULİYEV,in Bextiyar film müziği için yazdığı mahnılarından Qızıl Üzük ele alınmıştır. Araştırmacı bu eserin piyano partisini gitar çalgısına uyarlama esnasında gitarın teknik ve müzikal özelliklerine uygun biçimde işlemiştir. Eserin orijinal yapısının bozulmamasına dikkat edilmiş, harmoni kurallarına uygun biçimde uyarlanmıştır. Yeni edisyonu oluşturmak için eser tekrar nota yazım programında gitar notasyonuna uygun biçimde yazılmıştır. Sunum öncesi eserin gitara çevrilmiş edisyonu ve piyano versiyonundan kesitler alınarak karşılaştırılmıştır. Sunumda eserdeki değişikliklerin doğru anlaşılabilmesi için dinletilecektir ve uyarlama esnasındaki değişikler sergilenip anlatılacaktır.

The guitar instrument was often used for singing before being accepted as a solo instrument in world schools. It is known that this naive sound instrument has the potential to form a perfect sound bed to accompany human voice. On the other hand, there are many voice and piano works in the classical art music of the west. In Azerbaijan classical music repertoire, so many pieces like this are found. The researcher is of the opinion that some of these works may have a different aesthetic approach and interpretation when it will transcript to classical guitar. In this study, Azerbaijani composer Tofiq QULIYEV’s Qizil Üzük, one of the folk songs written for Bextiyar film soundtrack, is discussed. During the adaptation of the piano part of this piece to the guitar instrument, the researcher try to put the technical and musical characteristics of the guitar on new edition. The original structure of the work was kept intact and it was adapted with observing the rules of harmony. In order to create the new edition, the work was rewritten in the note writing program in accordance with the guitar notation. Before the presentation, the transcripted version of the work and piano edition would be took samples and compared. It will be played in order to understand the correct presentation of the changes in work and alterations will be described exhibited during adaptation.