en-Nisâ Sûresi 88-89. Âyetler Üzerine Rivâyet Temelli Bir İnceleme
Dergiabant, cilt.14, sa.1, ss.1-17, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 14 Sayı: 1
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.33931/dergiabant.1840906
- Dergi Adı: Dergiabant
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.1-17
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
en-Nisâ Sûresi 88–89. âyetlerde münafık olarak nitelenen kimselerin Allah yolunda hicret etmedikçe dost edinilmemeleri, bundan yüz çevirmeleri hâlinde ise bulundukları yerde yakalanıp öldürülmeleri gerektiği bildirilmektedir. Bu âyetlerin sebeb-i nüzûl bağlamında tefsir ve hadis kaynaklarında yer alan rivâyetler, âyetlerin hedef aldığı kitlenin kimliği konusunda farklı yorumlara yol açmıştır. Bu çalışma, en-Nisâ Sûresi 88–89. âyetlerde münafık olarak nitelenen kimselerin kimliğine dair tefsir ve hadis literatüründe yer alan rivâyetlerin âyetlerin anlamlandırılmasına ve müfessirlerin ilgili âyetleri yorumlama ve değerlendirmelerine etkisini ortaya koymayı, ayrıca en-Nisâ Sûresi 97 ile el-Enfâl Sûresi 49. âyetin söz konusu âyetlerle irtibatını ortaya koymayı amaçlamaktadır. İlgili rivâyetlerin muhtelif sebeplerden ötürü bağlam açısından birbirleriyle olan bağlantıları kopuktur. Dolayısıyla bunların mukayesesi, Uhud’la ilişkilendiren yorumun bazı nakillerle desteklenmesine rağmen zayıf kabul edildiği tespit edilmiştir. Benî Ureyne ile ilişkilendiren yorum ise bağlamdan kopukluğu nedeniyle eleştirilmiştir. Buna karşılık âyetlerin hicret etmeyen, müşriklerle iş birliği yapan ve Bedir’de onların safında yer alan Mekkeli münafıklara yönelik olduğu görüşünün hem bağlam hem de rivâyet bütünlüğü açısından daha tutarlı olduğu sonucuna varılmıştır.
In verses 88th and 89th of Sūrah al-Nisā it is stated that those described as hypocrites should not be befriended unless they migrate in the way of Allah, and if they turn away from this, they should be captured and killed wherever they are. The narrations found in exegesis and hadith sources regarding the context of the reason for revelation of these verses have led to different interpretations concerning the identity of the audience targeted by the verses. This study aims to reveal the influence of the narrations in the exegesis and hadith literature regarding the identity of those described as hypocrites in verses 88th and 89th of Sūrah al-Nisā on the interpretation of these verses and the commentators' interpretations and evaluations of them, as well as to reveal the connection between verse 97th of Sūrah al-Nisā and verse 49th of Sūrah Al- Anfāl with the aforementioned verses. The relevant narrations are disconnected from each other in terms of context for various reasons. Therefore, it has been determined that a comparison of these narrations, even though the interpretation linking them to Uhud is supported by some narrations, is considered weak.The interpretation linking them to the Banu ‘Uraynah, on the other hand, has been criticized for its disconnect from the context. Conversely, it has been concluded that the view that the verses are directed at the hypocrites in Meccah who did not emigrate, collaborated with the polytheists, and sided with them at Badr is more consistent in terms of both context and the integrity of the narration.