Sporcularda FoMO ile zihinsel dayanıklılık arasındaki ilişkide uyku davranışlarının aracı rolü
Uluslararası Avrasya Sosyal Bilimler Dergisi, cilt.17, sa.65, ss.1319-1330, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 17 Sayı: 65
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.70736/ijoess.2449
- Dergi Adı: Uluslararası Avrasya Sosyal Bilimler Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: MLA - Modern Language Association Database, TR DİZİN (ULAKBİM), MLA International Bibliography, Academic Search Ultimate (EBSCO)
- Sayfa Sayıları: ss.1319-1330
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu araştırmanın amacı, sporcularda sosyal medyada gelişmeleri kaçırma korkusu (FoMO) ile zihinsel dayanıklılık arasındaki ilişkiyi ve bu ilişkide sporcu uyku davranışlarının olası aracı rolünü incelemektir. Araştırma, nicel araştırma yaklaşımı kapsamında kesitsel ve ilişkisel tarama modeline göre yürütülmüştür. Başlangıçta 266 sporcuya ulaşılmış; eksik, hatalı veya uç değer niteliğindeki veriler nedeniyle altı katılımcı analiz dışı bırakılmış ve analizler 18 yaş ve üzerindeki 260 sporcudan elde edilen veriler üzerinden gerçekleştirilmiştir. Araştırmada Sosyal Medyada Gelişmeleri Kaçırma Korkusu (FoMO) Ölçeği, Sporcu Uyku Davranış Ölçeği ve Yetişkin ve Ergen Sporcular için Zihinsel Dayanıklılık İndeksi kullanılmıştır. Verilerin analizinde Pearson korelasyon analizi, bağımsız örneklem t testi ve Hayes PROCESS Macro Model 4 kullanılarak 5.000 bootstrap örneklemesine dayalı aracılık analizi uygulanmıştır. Bulgular, FoMO’nun sporcu uyku davranışlarını anlamlı düzeyde yordamadığını göstermiştir. Buna karşılık, olumsuz uyku davranışlarının zihinsel dayanıklılığı negatif yönde, FoMO’nun ise zihinsel dayanıklılığı pozitif yönde ve anlamlı düzeyde yordadığı belirlenmiştir. Bootstrap aracılık analizi sonucunda dolaylı etkiye ilişkin güven aralığının sıfırı içermesi nedeniyle sporcu uyku davranışlarının FoMO ile zihinsel dayanıklılık arasındaki ilişkide anlamlı bir aracı rol üstlenmediği ve araştırmada önerilen aracılık modelinin desteklenmediği sonucuna ulaşılmıştır. Bu bulgular, sporcularda FoMO ile zihinsel dayanıklılık arasındaki pozitif ilişkinin uyku davranışlarından ziyade öz düzenleme, duygu düzenleme, algılanan stres veya sosyal medyanın kullanım amacı gibi farklı psikolojik ve bağlamsal mekanizmalar aracılığıyla açıklanabileceğini düşündürmektedir. Araştırmanın kesitsel deseni nedeniyle bulgular nedensel ilişkiler biçiminde yorumlanmamalıdır.
The aim of this study was to examine the relationship between the fear of missing out (FoMO) on social media and mental toughness among athletes, as well as the potential mediating role of athlete sleep behavior in this relationship. The study employed a quantitative research approach using a cross-sectional correlational design. Initially, data were collected from 266 athletes; however, six participants were excluded due to missing, invalid, or outlier data, resulting in a final sample of 260 athletes aged 18 years and older. Data were collected using the Fear of Missing Out (FoMO) Scale, the Athlete Sleep Behavior Questionnaire (ASBQ), and the Mental Toughness Index for Adult and Adolescent Athletes. Pearson correlation analysis, independent samples t-test, and mediation analysis based on Hayes’ PROCESS Macro Model 4 with 5,000 bootstrap resamples were conducted. The findings indicated that FoMO did not significantly predict athlete sleep behavior. In contrast, poorer sleep behavior significantly and negatively predicted mental toughness, whereas FoMO significantly and positively predicted mental toughness. Bootstrap mediation analysis further revealed that athlete sleep behavior did not exert a significant mediating effect on the relationship between FoMO and mental toughness, indicating that the proposed mediation model was not supported. These findings suggest that the positive association between FoMO and mental toughness among athletes may be explained by psychological and contextual mechanisms other than sleep behavior, such as self-regulation, emotion regulation, perceived stress, or the purpose of social media use. Given the cross-sectional nature of the study, the findings should not be interpreted as evidence of causal relationships.