112 ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ İSTASYONU ÇALIŞANLARININ TIBBİ ATIK YÖNETİMİNE YÖNELİK FARKINDALIK, TUTUM, DAVRANIŞ VE DİKKAT DÜZEYLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: VAN İLİ ÖRNEĞİ
KSÜ Mühendislik Bilimleri Dergisi, cilt.29, sa.2, ss.975-991, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 29 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.17780/ksujes.1880442
- Dergi Adı: KSÜ Mühendislik Bilimleri Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.975-991
- Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu çalışma, Van ilindeki 112 Acil Sağlık Hizmetleri (ASH) istasyonunda personelin tıbbi atık yönetimi ve uygulamalarına ilişkin farkındalığını, tutumlarını ve anlayışını değerlendirmek için anket tabanlı bir yaklaşım kullanmıştır. Popülasyon, Van ilindeki 48 ASH istasyonunda çalışan 446 sağlık çalışanından oluşurken, örneklem ise ankete gönüllü olarak katılan 302 sağlık çalışanından oluşmuştur. Sağlık çalışanlarının farkındalık, davranışsal, bilişsel ve dikkat boyutlarını değerlendirmek için demografik bilgi formu ve 5 puanlık Likert tipi Tıbbi Atık Tutum ve Davranış Ölçeği kullanılmıştır. Ölçek yüksek düzeyde iç tutarlılık göstermiştir. Farkındalık boyutunun iç tutarlılık katsayısı 0,97, bilişsel alt boyutun 0,85, davranışsal alt boyutun 0,88, dikkat alt boyutunun 0,80 ve ölçeğin genel iç tutarlılık katsayısı 0,97 olarak bulunmuştur. Sonuçlar, sağlık çalışanlarının tıbbi atık konusunda yüksek düzeyde farkındalığa sahip olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, davranışsal ve dikkat boyutlarında iyileştirmelere ihtiyaç duyulduğu belirlenmiştir. Düzenli olarak iç denetimler yapılmalı ve sadece tıbbi atık toplama sorumluluğu olanlar değil, tüm sağlık çalışanları için hizmet içi eğitim programları uygulanmalıdır.
This study used a survey-based approach to evaluate personnel's awareness, attitudes, and understanding of medical waste management and practices at 112 Emergency Health Services (EHS) stations in Van province. The population consisted of 446 healthcare professionals working at 48 EHS stations in Van province, and the sample comprised 302 healthcare professionals who voluntarily participated in the survey. A demographic information form and a 5-point Likert-type Medical Waste Attitudes and Behaviors Scale were used to evaluate the awareness, behavioral, cognitive, and attention dimensions of healthcare workers. The scale demonstrated high internal consistency. The awareness dimension's internal consistency coefficient was 0.97, the cognitive sub-dimension's was 0.85, the behavioral sub-dimension's was 0.88, the attention sub-dimension's was 0.80, and the scale's overall internal consistency coefficient was 0.97. The results show that healthcare professionals have a high level of awareness regarding medical waste. However, it was determined that improvements were needed in the behavioral and attention dimensions. The internal audits should be conducted regularly, and in-service training programs should be implemented for all healthcare professionals, not just those responsible for medical waste collection.