9. Bitki Koruma Kongresi , Ankara, Türkiye, 3 - 05 Eylül 2025, ss.262-263, (Özet Bildiri)
Yeşil şeftali yaprak biti, Myzus persicae (Hemiptera: Aphididae), ülkemizde ve dünyada, özellikle biber ve çeşitli sebzeler başta olmak üzere, birçok tarımsal üründe önemli verim kayıplarına yol açmaktadır. Geleneksel tarım uygulamalarının yaygın olarak kullanılması ise birçok sorunu da beraberinde getirmiştir. Bu nedenle, son yıllarda sentetik uygulamalara alternatif olarak bitki dayanıklılığını artıran ve bitki gelişimini teşvik eden mikroorganizmalar önem kazanmaktadır. Bu çalışmada, Bitki Gelişimini Teşvik Eden Rizobakter (PGPR) izolatı ve ticari hümik asit biyostimülant iklim odasında ekilen biber bitkilerine uygulanmıştır. PGPR biber 108CFU/mL yoğunluğunda hazırlanan süspansiyondan bitki başına 20 mL olacak şekilde ve hümik asit tohum başına 0,03 gr olarak tohum yatağına uygulanmıştır. Bu bitkiler üzerinde beslenen zararlı Myzus persicae günlük kontrol edilmiş olup ölene kadar takibi yapılmıştır. Bu bağlamda Myzus persicae’nin yaş ve döneme özgü iki eşeyli yaşam çizelgesi parametrelerine göre hesaplanmıştır. Elde edilen veriler, TWOSEX MSChart programları kullanılarak zararlının ergin öncesi gelişme dönemleri, kalıtsal üreme yeteneği, net üreme gücü, ortalama döl süresi, ölüm ve doğurganlık oranına ait parametreleri hesaplamak için kullanılmıştır. Elde edilen verilere göre TWO-SEX yöntemine göre yaşa bağlı yaşam çizelgesi oluşturulmuş ve her bir uygulama için kalıtsal üreme yeteneği(r), net üreme gücü (R0), ortalama döl süresi (T) parametreleri hesaplanmıştır. Endofit bakteri uygulamasında sırasıyla, r: 0.18; R0: 24.68; T: 17.49, hümik asit uygulamasında T: 16.66 ve Endofit bakteri + Hümik asit uygulamasında R0: 27.54 olarak hesaplanmıştır. Endofit bakteri (EB), hümik asit ve bunların karışımı olan uygulamalarla yetiştirilen biber bitkileri üzerinde beslenen Myzus persicae’nin, EB ve hümik asite karşı negatif etki gösterdiği popülasyon parametreleri değerlerinin kontrol bitkilerine göre düşük olduğu belirlenmiştir. EB uygulamasının hümik asit uygulamasına göre iyi sonuçlar verdiği tespit edilmiştir. Sonuçlarımız Endofit bakterilerin (EB) ve Hümik Asit uygulamalarının tarımsal alanlarda sentetik gübre ve pestisitlerin yerine kullanılabilmesini destekler niteliktedir. Bu uygulamaların gelecekte daha etkin bir biçimde kullanılabilmesi için daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.