Akademik Veri Yönetim Sistemi
VAN YUZUNCU YIL UNIVERSITY 4RD INTERNATIONALHEALTH SCIENCES CONGRESS, Van, Türkiye, 15 - 16 Aralık 2025, ss.190-201, (Tam Metin Bildiri)
SAĞLIK
ÇALIŞANLARINDA PSİKOSOSYAL RİSKLER ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME
Atilla DURMUŞ1*, Mustafa BİLİCİ2*
1Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, İş Sağlığı ve Güvenliği
Anabilim Dalı, VAN, TÜRKİYE
2Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, İş Sağlığı ve Güvenliği
Anabilim Dalı, VAN, TÜRKİYE
*atilladurmus@yyu.edu.tr, 0000-0002-4145-272X
*mustafabilici@yyu.edu.tr,
0000-0002-8689-6463
ÖZET
Amaç:
Bu çalışmanın amacı, sağlık profesyonellerinin çalışma
ortamlarında maruz kaldıkları çok boyutlu psikososyal risk faktörlerini, bu
faktörlerin kök nedenlerini ve çalışanların iyilik hali üzerindeki etkilerini
analiz etmektir. Araştırma, nicel verilerle tam olarak tespit edilemeyen örtük
stresörleri görünür kılmayı; bu risklerin çalışanların mesleki aidiyeti, iş
performansı ve hasta güvenliği üzerindeki yansımalarını bütüncül bir
perspektifle değerlendirmeyi hedeflemektedir.
Materyal-Metot:
Araştırma, olguları kendi doğal bağlamında incelemeyi
sağlayan nitel araştırma deseninde yürütülmüştür. Belirlenen ana konu
başlıkları üzerinden farklı stresörler ele alınarak incelenmiştir. Veriler,
içerik analizi yöntemiyle kodlanarak temalaştırılmıştır.
Bulgular:
Personel yetersizliği ve uzun nöbetlerin yarattığı
kronik yorgunluğun, iş-yaşam dengesini bozduğu ve sosyal izolasyona neden
olduğu saptanmıştır. Acı ve ölüme tanıklık etme süreçlerinin, çalışanlarda
duygusal tükenme ve "merhamet yorgunluğu" yarattığı; çalışanların
profesyonellik adına duygularını sürekli bastırmak zorunda kaldığı görülmüştür.
Karar süreçlerine katılamama, liyakatsiz görevlendirmeler ve takdir
eksikliğinin kuruma olan güveni zedelediği belirlenmiştir. Hasta yakınlarından
gelen sözel/fiziksel şiddet riskinin, çalışma ortamında sürekli bir
"tetikte olma" hali ve anksiyete yarattığı tespit edilmiştir.
Sonuç:
Sağlık çalışanlarının deneyimlediği psikososyal
risklerin, bireysel özelliklerden ziyade sistemsel ve örgütsel sorunlardan
kaynaklandığı sonucuna varılmıştır. Kaliteli sağlık hizmetinin
sürdürülebilirliği için, sadece bireysel baş etme stratejilerinin değil, iş
organizasyonunu ve örgütsel iklimi iyileştirecek makro düzeydeki önleyici
politikaların hayata geçirilmesi elzemdir.
Anahtar
Kelimeler: Sağlık
Çalışanları, Psikososyal Riskler, Nitel Araştırma
AN EVALUATION
OF PSYCHOSOCIAL RISKS AMONG HEALTHCARE WORKERS
Atilla DURMUŞ1*, Mustafa BİLİCİ2*
1Van Yuzuncu Yil University, Department of Occupational
Health and Safety, Van, Türkiye
2Van Yuzuncu Yil University, Department of Occupational
Health and Safety, Van, Türkiye
*atilladurmus@yyu.edu.tr, 0000-0002-4145-272X
*mustafabilici@yyu.edu.tr,
0000-0002-8689-6463
ABSTRACT
Aim: The aim of this study is to analyze the
multidimensional psychosocial risk factors that healthcare professionals are
exposed to in their work environments, the root causes of these factors, and
their effects on employee well-being. The research aims to elucidate implicit
stressors that cannot be fully detected through quantitative data and to
evaluate the repercussions of these risks on professional belonging, job
performance, and patient safety from a holistic perspective.
Material-Method: The study was
conducted using a qualitative research design, which allows for the examination
of phenomena within their natural context. Various stressors were examined
based on determined main subject headings. The data were analyzed using the
content analysis method, through which codes and themes were established.
Results: It was determined that chronic fatigue caused
by staff shortages and long shifts disrupts work-life balance and leads to
social isolation. It was observed that the processes of witnessing suffering and
death create emotional exhaustion and "compassion fatigue" in
employees, and that workers are compelled to constantly suppress their emotions
for the sake of professionalism. It was identified that lack of participation
in decision-making processes, unmerited assignments, and lack of recognition
damage trust in the institution. Furthermore, it was found that the risk of
verbal/physical violence from patients' relatives creates a constant state of
"alertness" and anxiety in the work environment.
Conclusion: It was concluded that the
psychosocial risks experienced by healthcare workers stem from systemic and
organizational problems rather than individual characteristics. For the
sustainability of quality healthcare services, it is essential to implement not
only individual coping strategies but also macro-level preventive policies that
improve work organization and the organizational climate.
Keywords: Healthcare Workers, Psychosocial Risks,
Qualitative Research.
Ethical Statement: This study is a systematic review
of published studies and does not involve direct human or animal participants.
The principles of publication ethics were adhered to throughout the study