İlkine Doğum Yapan Kilis Keçisi Oğlaklarının Doğum ve Sütten Kesim Ağırlıklarına Çeşitli Çevre Faktörlerinin Etkisi

Creative Commons License

ŞİRELİ H. D., TURAN M., Bülbüller F., İNAN İ., AKDAMAR H.

Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji dergisi, cilt.14, sa.2, ss.408-413, 2026 (TRDizin)

Özet

Bu çalışma, Kilis keçilerinden elde edilen oğlakların doğum ve sütten kesim ağırlıkları üzerine cinsiyet, doğum tipi, anaç çiftleşme ve doğum sonrası gibi faktörlerin etkilerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonuçlarına göre, oğlakların doğum ağırlığı üzerinde cinsiyet, anaçların çiftleşme ve doğum sonrası canlı ağırlığı tarafından önemli düzeyde etkilenmiştir (P<0.001). Erkek oğlakların doğum ağırlığı 3.01±0.08 kg, dişilerin ise 2.60±0.06 kg olarak tespit edilmiştir. Anaçların çiftleşme sonrası ağırlığı ≥35 kg olan keçilerde, oğlakların doğum ağırlığı 3.24±0.14 kg olarak tespit edilmiş, anaçların doğum sonrası canlı ağırlığı ≥45 kg olan keçilerde ise oğlakların doğum ağırlığı ortalama 3.40±0.19 kg olarak kaydedilmiştir. Oğlakların sütten kesim ağırlıkları karşılaştırıldığında cinsiyet ve anaç canlı ağırlığının önemli etkilere sahip olduğu saptanmıştır (P<0.001). Buna göre erkek oğlaklar 14.99±0.46 kg, dişiler ise 11.59±0.38 kg ağırlığa ulaşmıştır. Anaçların çiftleşme ağırlığı ≥35 kg olan grupta en yüksek sütten kesim ağırlığına (15.45±0.87 kg) ulaşıldığı belirlenmiştir. Doğum tipinin doğum ağırlığı üzerinde anlamlı etki göstermediği (P>0.05), tek doğan oğlaklar ikizlere kıyasla rakamsal olarak daha yüksek doğum ve sütten kesim ağırlıklarına sahip olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, Kilis keçilerinde oğlak büyüme performansının artırılmasında anaç canlı ağırlığının ve cinsiyet faktörünün dikkate alınması gerektiğini gösterirken, Kilis keçisi yetiştiriciliğinde verimliliğin arttırılmasında etkisi incelenen faktörlerin dikkate alınmasının önemli olduğunu ortaya koymaktadır.
This study was conducted to determine the effects of factors such as sex, birth type, mother mating and postpartum live weight on the birth and weaning weights of kids obtained from Kilis goats. According to the study results, the birth weight of kids was significantly affected by sex, mating and postpartum live weight of parents (P<0.001). The birth weight of male kids was 3.01±0.08 kg and of females was 2.60±0.06 kg. In goats with mothers' postpartum weight ≥35 kg, the birth weight of kids was 3.24±0.14 kg. In goats with mothers' postpartum live weight ≥45 kg, the average birth weight of kids was recorded as 3.40±0.19 kg. When the weaning weights of kids were compared, it was determined that sex and mother body weight had significant effects (P<0.001). Accordingly, male kids reached a weight of 14.99±0.46 kg, and females reached a weight of 11.59±0.38 kg. The highest weaning weight (15.45±0.87 kg) was achieved in the group with a mating weight of ≥35 kg. Birth type had no significant effect on birth weight (P>0.05), and single-born kids had numerically higher birth and weaning weights compared to twins. The results obtained show that the live weight and sex factor of the mother should be taken into consideration in increasing the growth performance of the kids in Kilis goats, and that it is important to take into account the factors whose effects are examined in increasing the productivity in Kilis goat breeding.